دوشنبه, 09 بهمن 1396 ساعت 00:00

نجات شهر باستانی در انتظار تصمیم آخوندی

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

عصراقتصاد:گویا نگرانی دوستداران میراث فرهنگی و باستان شناسان درخصوص شهر باستانی شوش و طرح “ تعویض پل روگذر و تبدیل آن به زیرگذر “ که در آن در حال اجراست، از جانب میراث فرهنگی پاسخ مناسبی نداشته که اینبار جامعه باستان شناسان دست به دامان وزیر راه شده اند و از او درخواست کردند که یاریشان کند.

طرح “ تعویض پل روگذر شوش - اندیمشک و تبدیل آن به زیرگذر “ قبل از ثبت جهانی جزو برنامه‌های شهر شوش بوده است. هر آنچه در محدوده‌‌ عرصه‌ جهانی باشد، میراث فرهنگی موظف است پس از بررسی دقیق و کارشناسانه نسبت به آن‌ تصمیم لازم را بگیرد. برداشتن این پل، با درنظر گرفتنِ اینکه در آنجا میدانی احداث شود و منظری برای شهر باشد و به شرط اینکه کاوش‌های میراث فرهنگی انجام شود و تخریب یا تهدیدی نسبت به آثار صورت نگیرد، با موافقتِ‌ میراث فرهنگی همراه بوده است.

اینها بخشی از گفته های مرجان شوشتری ، معاون میراث فرهنگی استان خوزستان است.

شوشتری آبانماه سال جاری در خصوص تبدیل پل روگذر شوش به زیرگذر گفت: این طرح نیازمند مطالعات باستان شناسی است و برای این عملیات در خواست مطالعه داده شده و اطمینان داد پیش از مشخص شدن مطالعات عملیات عمرانی آغاز نخواهد شد.

دو ماه پس از آن یعنی در دی ماه ایشان اعلام کردند برداشتن پل رو گذر شوش ایرادی ندارد اما زیر گذری که قرار است ساخته شود روی عرصه ثبت جهانی است و اجازه ساخت آن را نخواهیم داد.

وی افزود: محل زیرگذر مطمئنا محوطه باستانی است و حتی روی عرصه ثبت جهانی شهر شوش قرار دارد. از پژوهشکده میراث فرهنگی درخواست کردیم که کار پژوهشی روی این بخش را انجام دهند. با برداشتن پل مخالف نیستیم اما ساخت زیر گذر موضوع دیگری است.

این در حالیست که از اواخر آذرماه سال جاری، حصارکشی اطراف پل روگذر شهر شوش آغاز شده و خبرها از حذفِ پلِ روگذرِ شوش به زیرگذر حکایت داشت، تا اینکه سرانجام اواخر دی ماه، پل رو گذر شوش تخریب شد.

در این خصوص رئیس اداره راه و شهرسازی شوش نیز می گوید: این پروژه از سال ۸۹ آغاز شده و تا حدودی پیشرفت کرد و برای مدتی متوقف شد. پیشرفت فعلی پروژه حدود ۳۰ درصد است و همچنان در حال ادامه کار است.

و این اقدامی بود که همزمان با آغاز عملیات اجرائیِ، دوستداران میراث فرهنگی نسبت به آن هشدار دادند.

براساس طرحی که به تصویب رسیده است؛ زیر گذر شوش براساس برآورد اولیه در عمیق‌ترین قسمت زیرگذر ۱۵ متر و به شکل چهارراهی است که جبهه‌ شمالی آن به طول تقریبی ۱۲۰۰ متر در محدوده‌ی حریم درجه ۱ و ۲ شهر باستانی شوش قرار دارد، همچنین دو جبهه شرقی و غربی این چهارراه با طول تقریبی ۸۰۰ متر درست در مرز بین عرصه و حریم درجۀ ۱ شهر باستان شوش قرار دارد. جبهه‌ی جنوبی این چهارراه به طول تقریبی ۷۰۰ متر به تمامی درون عرصه شهر باستانی شوش قرار دارد. این اقدام یعنی بخشی از محوطه‌ تاریخی شوش تخریب می‌شود و البته از زمان آغاز تخریب این پل، قطعا بخش‌هایی از این محوطه تخریب شده‌اند.

بروز این وضعیت هشدار دهنده برای شهر باستانی و جهانی شوش باعث شد تا اعضای جامعه‌ باستان‌شناسی کشور در نامه‌ای خطاب به عباس آخوندی، وزیر راه و شهرسازی درخواست کنند تا این طرح که باعث تجاوز و آسیب به شهر باستان شوش است، متوقف شود.

در نامه‌ این باستان‌شناسان آمده‌ است؛ ساخت یک «زیرگذر» در درون عرصه‌ «مجموعه میراث جهانی شوش»، این شهر باستانی را در معرض آسیب جبران‌ناپذیری قرار داده است. «جامعه باستان‌شناسی ایران» از وزارت راه و شهرسازی می‌خواهد تعرض و تجاوز به حریم شهر باستانی شوش را متوقف نماید.

چندی است اخبار بسیار نگران‌کننده‌ای درباره‌ی «مجموعۀ میراث جهانی شوش»، یکی از مهم‌ترین کانون‌های فرهنگی و تمدنی ایران و جهان، به گوش می‌رسد. مجموعه باستانی شوش که سال ۱۳۹۴ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید، شامل شهری تاریخی و باستانی و محوطه‌های اقماری آن، دربرگیرنده‌ی میراثی هفت هزار ساله است. «شوش» که در دو دوره‌ی عیلامی و هخامنشی برای بیش از چند سده پایتخت بوده، از کهن‌ترین پایتخت‌شهرهای جهان به شمار می‌آید. شهر شوش تا دوران میانه‌ی اسلامی نیز همچنان به عنوان یکی از مراکز مهم فرهنگی و اقتصادی از اهمیت بالایی برخوردار بود.

در دولت دهم، به بهانه‌ بهینه کردن وضعیت راه و جاده، بحثی درباره‌ی تعویض پل روگذر شوش-اندیمشک و تبدیل آن به «زیرگذر» مطرح شد که متأسفانه اخیراً این طرح به اجرا گذاشته شده و بنا بر اخبار هم‌اینک پل روگذر مذکور در حال تخریب و تغییر کاربری است. این در حالی است که تأسیسات مذکور درون عرصه و حریم باستانیِ مصوّبِ ملّی و جهانی قرار دارند و چنین فعالیتی مغایر قواعد و ضوابط میراثی است.

محدوده‌ی «عرصه و حرایم حفاظتی شهر شوش» در سال ۱۳۷۸ تعیین گردید و در سال ۱۳۹۲ به تصویب سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کشور رسید. قاعدتاً ضوابط محدوده‌ی عرصه و حرایم شهر باستانی شوش می‌بایست ملاک عملِ نهادها و سازمان‌های تابعه دولت مکرّم جمهوری اسلامی ایران، از جمله وزارتخانه‌ی متبوع جنابعالی، باشد.

«جامعه‌ باستان‌شناسی ایران»، ضمن ابراز نگرانی عمیق خود از تعرض به این میراث سترگ تمدنیِ ایران و جهان، از وزیر راه و شهرسازی -که همواره دغدغه‌ی خود در باب لزوم صیانت از میراث فرهنگی را ابراز داشته‌اید- مصرانه درخواست دارد با عنایت ویژه به این موضوع، از بروز فاجعه‌ای که در کمین این میراث گران‌سنگ بشری است جلوگیری به عمل آید.

به عنوان کارشناسان و متخصصان باستان‌شناسی کشور اعلام می‌کنیم که تعلل در پیشگیری از این اقدام ویرانگر، نه تنها خسارات جبران‌ناپذیری برای میراث و سرمایه‌های تاریخی و فرهنگی ما در پی خواهد داشت بلکه بازتاب‌های منفی و وسیع جهانی نیز به دنبال خواهد آورد که برای وجهه و حیثیتِ میهن، ملّت و دولت ما ناخوشایند خواهد بود.»

گفتنی است، شهر تاریخی شوش تیر ماه امسال با وجود چالش های بسیاری مانند کاهش حریم شوش به  ۴۰۰هکتار در فهرست آثار جهانی یونسکو ثبت شد.

 

 

 

 

 

خواندن 513 دفعه

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

جدیدترین عناوین

نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری عصر اقتصاد بلامانع است. عصر اقتصاد مسئولیت مطالب از سایر منابع را عهده دار نمی باشد. 1395