دوشنبه, 21 اسفند 1396 ساعت 23:00

اطلاعات تکميلي

  • مجلس مراقب مفاسد استیضاح باشد

استیضاح؛ پاداش وزرای ضد رانت

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

مرضیه صدری

عصراقتصاد: از جمله وظایف نمایندگان مردم در مجلس نظارت بر عملکرد وزراست که با ابزارهایی از جمله تذکر، سوال و استیضاح به عنوان حق قانونی خود می توانند در خصوص عملکرد هر وزارتخانه از وزیر مربوط گزارش بخواهند. اما در استیضاح هایی که اخیرا در مجلس مطرح شده برای سه وزیر راه و شهرسازی، کشاورزی و کار نشان می دهد این ابزار قانونی می تواند ابعاد خطرناک دیگری هم داشته باشد و چنانچه مورد سو استفاده قرار گیرد، بجای ابزار نظارتی در راستای منافع مردم تبدیل به ابزاری برای باج گیری و سهم خواهی در راستای منافع شخصی شود که قطعا می تواند ایجاد فساد کند.

از جمله آسیب ها و آفات سوء استفاده از این حق قانونی ایجاد جو رعب و وحشت برای سایر وزرای کابینه و تاثیر منفی بر عملکرد آنهاست. از سوی دیگر فشارهای غیر منطقی مجلس بر وزرای دولت منتخب مردم و تعیین تصمیمات کلیدی وزارتخانه ها در راستای منافع و مطالبات شخصی، می تواند باعث ایجاد یاس و نا امیدی در مردم برای مشارکت در انتخابات های آینده شود.

امروز و فردا قرار است سه وزیر راه و شهرسازی، کار و رفاه اجتماعی و کشاورزی در دو نوبت صبح و بعد از ظهر برای استیضاح به صحن علنی مجلس بروند. متن نامه استیضاح هر سه وزیر نشان می دهد که بسیار شتاب زده نوشته شده و البته این موضوع توسط برخی کارشناسان و نمایندگان هم مطرح شده است که استیضاح های اخیر جنبه شخصی دارد.

رئیس جمهور نیز در جلسه عصر یکشنبه ضمن اعلام حمایت و پشتیبانی قاطع دولت از هر سه وزیر، وزرای استیضاح شده را به ارایه توضیحات دقیق و روشن از خدمات خود توصیه و مردم را در کنار نمایندگان، مخاطبان این سخنان ذکر کرد و آگاهی مردم از خدمات دولت ودستگاه­ های مورد استیضاح را مورد تأکید قرار داد.

وی با یادآوری اینکه نمایندگان مجلس شورای اسلامی شش ماه قبل به همین وزرا رأی اعتماد داده ­اند، این مدت را زمان کمی برای تردید در اعتماد به آنها دانسته و اظهار امیدواری کرد که این استیضاح باز هم با رأی اعتماد نمایندگان به وزرای مورد نظر همراه باشد.

لابی لرها

علی نظری سردبیر روزنامه مستقل نیز در این خصوص در مطلبی نوشته است: "روز یک شنبه  بیستم اسفند،زمزمه‌ای در راهروهای مجلس منتشر شد که لابی لرها به رهبری تاجگردون، بهروز نعمتی، فریدون حسنوند و محمدعلی وکیلی درصددند که بعد از پیاده شدن ربیعی از قطار کابینه، یک گزینه لر  از طیف صفدر حسینی را به رئیس جمهور معرفی کنند

انتشار این شایعه در نزد سایر فراکسیون قومیت‌های مختلف مجلس به نفع ربیعی رقم خورد! و لابی‌های دیگر فراکسیونهای  مجلس نمی خواهند پیاده نظام لرهای مجلس در استیضاح ربیعی و آخوندی باشند و  با پیش فرض «انتخاب بد بجای بدتر» به سوی ابقای ربیعی  در مقام وزارت شیب کرده‌اند!

 عصر یکشنبه  ۲۰ اسفند لشگرکشی مدیران ۳ وزارتخانه (راه،تعاونو کشاورزی)به مجلس مشهود  بود که ۲ وزیر از این ۳ وزیر به شدت نگران لغزیدن صندلی وزارت خویش هستند!!

اما آنچه که به جذابیت جلسه استیضاح می‌انجامد سخنان تاجگردون است که می‌خواهد برگ‌هایی از کتاب ناگفته‌ها علیه آخوندی و ربیعی را ورق بزند.

تاجگردون روز یکشنبه وعده داد در سخنانش، لیست ۱۱۶ نفر  نمایندگانی که از ربیعی قول گرفته‌اند تا در صورت ابقا در وزارت کار،تعاون و رفاه امتیازات مشخصی بگیرند را  افشا خواهد کرد.. باید تا غروب سه شنبه منتظر ماند و ببینیم در دوئل مجلس و وزرای استیضاح زنجیره ای، کدام پیروز و کدام یک مغلوب خواهد شد؟

اگر حذف ربیعی و آخوندی به هر دلیل در اثر نتیجه استیضاح اتفاق بیفتد، رییس جمهور نباید تسلیم لابی لرها شود.

از یاد نبریم که همین لابی لرها  در خانه ملت و  در جریان رای اعتماد کابینه دوازدهم باعث حذف مهندس بیطرف از وزارت نیرو شدند!"

اظهار نظرهایی نیز از برخی نمایندگان مجلس مبنی بر دعوت شخص محمدباقر نوبخت برای لابی با نمایندگان و قانع کردن آنها برای انصراف از استیضاخ منتشر شده بود که روز گذشته با انتشار بیانیه ای از سوی دفتر نوبخت به شدت تکذیب شد.

در خصوص علل و ریشه های استیضاح های سه گانه در مجلس با تعدادی از کارشناسان و نمایندگان سابق مجلس به گفت و گو پرداختیم تا ابعاد فساد آمیز این حق قانونی را بیشتر بررسی کنیم.

انحراف یک حق قانونی از مسیر درست

سید جلال ساداتیان نماینده همدان در مجلس چهارم با اشاره به اینکه استیضاح از جمله ابزارهای نظارتی نمایندگان است تا با کمترین هزینه بیشترین نظارت را در راستای شفاف سازی داشته باشند، گفت: این ابزار در صورتی می تواند کارکرد مثبت داشته باشد که وارد مسیر انحرافی خواسته های نمایندگان برای عزل و نصب ها نشود. یعنی اگر هر نماینده خواسته هایی داشته باشد که یا قابل تامین نبوده و یا در مسیر عقلانیت نباشد و بر آن اساس در خصوص سوال و استیضاح تصمیم بگیرند، قطعا برای کشور آسیب زا خواهد بود.

ساداتیان با تاکید بر اینکه نمی توان با قطعیت گفت که نمایندگان بر اساس منافع شخصی تصمیم به استیضاح گرفته اند یا خیر، افزود: مردم به خوبی تشخیص می دهند که نمایندگان منتخب حوزه هایشان برای منافع منطقه و مردم تلاش می کنند یا در راستای احساسات و منافع شخصی خود.

وی ادامه داد: به نظر می آید وزرایی که بیشترین تلاش ها و دوندگی ها رادر دولت داشته اند و فشارهای زیادی هم بر وزارتخانه های آنها بوده و بیش از سایر وزرا در معرض قضاوت قرار داشتند امروز هدف استیضاح نمایندگان شده اند.

این نماینده اسبق مجلس خاطر نشان کرد: از جمله آفات سوء استفاده از استیضاح این است که دولتی که با انگیزه آغاز به فعالیت کرده و مشغول تلاش است و دستاوردهایی مثل برجام داشته، می تواند انگیزه های خود رااز دست بدهد. ما هیچ دولتی را معصوم نمی دانیم اما وقتی وزرایی که با انگیزه وعلاقه در حال تلاش و زحمت هستند تا لااقل یک گام کشور و نظام را پیش برند، تحت تاثیر احساسات برخی نمایندگان در مسیر خود مردد و نا امید شوند، این موضوع بر سایر وزرا هم می تواند تاثیر منفی بگذارد.

استیضاح کارکرد واقعی خود را از دست داده است

ناصر ذاکری دیگر کارشناسی بود که با وی در این خصوص گفت و گو کردیم. ذاکری با ابراز تاسف از اینکه استیضاح از کارکرد واقعی و درست خود که باید در جهت اهداف توسعه کشور باشد، خارج شده خاطر نشان کرد: خود استیضاح کنندگان هم می دانند که برکناری وزرا مشکلات را برطرف نمی کند و جلسات استیضاح هر نتیجه ای داشته باشد، تنها نوعی قدرت نمایی نمایندگان است.

وی با اشاره به اینکه هر ناظری می تواند انتقادات خاصی به وزارتخانه ها داشته باشد، گفت: استیضاح های مطرح شده شتاب زده است و ربطی به مشکلات وزارتخانه های مربوطه ندارد.

ذاکری با اشاره به اینکه سقوط هواپیمای تهران- یاسوج از جمله دلایل مطرح شده برای استیضاح وزیر راه بوده اظهار کرد: حتی اگر این موضوع دلیل واقعی نمایندگان بود باید صبر می کردند تا پس از فرونشستن غبار این حادثه و در فضای کارشناسی و غیر احساسی به آن می پرداختند.

وی متن نامه های استیضاح را سرشار از ایرادهایی نگارشی دانست که نشان دهنده شتاب زده بودن این تصمیم است.

این اقتصاددان اظهار کرد: هر سه استیضاح غیر کارشناسانه و نامناسب است و طالبان استیضاح تنها به دنبال قدرت نمایی بوده و می خواهند مطالبات منطقه ای و شخصی خود را به رخ بکشند.

ذاکری با اشاره به اینکه این استیضاح ها الزاما سیاسی و جناحی نیست، افزود: همانطور که یکی از نمایندگان مجلس اعلام کرده بود که مجلس عصاره فضائل شورای نگهبان است نه فضائل ملت. چرا که به دلیل رد صلاحیت ها احزاب نتوانستند نقش قدرتمندی در مدیریت انتخابات ایفا کنند و مجبور شدند از افرادی با درجات پایین تر استفاده کنند و نیروهای مطلوب خود را وارد مجلس نکنند.

وی راهکاری پیش رو دراین شرایط را ورود رسانه ها به این موضوع و آگاهسازی است که به نمایندگان اعلام کنند شما در معرض دید مردم هستید و نمی توانید از این حق برای پیگیری مطالبات شخصی خود استفاده کنید.

ذاکری در پایان تاثیر منفی در انتخابات های آتی را از جمله آثار اینگونه تصمیم گیری ها در مجلس دانست و افزود: البته انتخابات در کشور ما همواره وابسته به فضای روزهای پایانی و اتفاقات هیجانی آن ایام است.

استیضاح هزینه وزرایی که اهل بده بستان نیستند

مهدی پازوکی، کارشناس و تحلیلگر اقتصادی عملکرد سه وزیر کشاورزی، تعاون و راه را مثبت ارزیابی می کند و با تاکید بر اینکه دلایل مجلس برای استیضاح باید کارشناسی باشد می گوید برخی نمایندگان به دنبال منافع شخصی هستند و مقاومت سه وزیر در مقابل فساد و رانت را نقطه قوت آنها عنوان می کند.

وی با اشاره به خصوصیات مثبت وزیر جهاد کشاورزی  به پایگاه اطلاع رسانی دولت می گوید:  آقای حجتی یکی از بااخلاق ترین؛ مدیری توانمند، جهادگر و دارای سلامت اداری است. ایشان  شخصی است که به کسی رانت و باج نمی دهد و به نظر می رسد بخشی از کسانی که منافع شخصی شان در خطر قرار گرفته است جو سیاسی بر علیه ایشان راه انداخته اند. پازوکی می گوید:  آقای حجتی بهترین وزیر پس از انقلاب در کشورمان هستند. وزیری کاردان و کاربلد که سوابق متعدد اجرایی از سطح استان تا وزارتخانه دارند.

این تحلیلگر اقتصاد سیاسی با اشاره به اینکه این وزیر در ۶ ماه گذشته از مجلس رای اعتماد  گرفته است می گوید: مجلس باید با دلایل کارشناسی وزرا را مورد سوال قرار دهد و اگر کاری در این مدت انجام شده که مطابق با نظر برخی نمایندگان نبوده است باید کارشناسی و با در نظر گرفتن شرایط آن وزارتخانه مورد بررسی قرار گیرد و به صورت شفاف برای مردم عنوان شود، اما در حال حاضر دلایل به گونه ای است  که افکار عمومی نیز در این شرایط اقناع نمی شوند.

ربیعی مخالف سرسخت رانت است

پازوکی در بخش دیگری از صحبت های خود به استیضاح وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی اشاره کرده و می گوید:  متاسفانه برخی نمایندگان به دنبال کسب منفعت و منافع شخصی هستند و وزارت تعاون نیز با توجه به اینکه دارای بنگاه های زیاد در زیرمجموعه خود است مورد توجه قرار گرفته است. متاسفانه شاهد برخی منفعت طلبی ها توسط برخی نمایندگان هستیم   این در حالی است که نماینده باید قانون بنویسد و بر اجرای آن نظارت کند.

وی می گوید: آقای ربیعی نیز با رانت و پارتی بازی مخالف است و انسانی سلامت و کاردان است. وزیر رفاه به مشکلات جامعه کارگری واقف و در جهت رفع آن است و جالب اینکه تشکل های کارگری از ایشان حمایت می کنند.

تاکید ایشان در تامین اجتماعی استفاده از افراد کاردان و کاربلد است و هیچ توصیه ای بر خلاف این مساله را نمی پذیرند و در این شرایط اگر بخواهد فشاری از جانب نماینده ای به وزیر وارد شود و در مقابل وزیر از آن امتناع کند، این یک امتیاز برای وزیر محسوب می شود و قابل تحسین است.

رد پای منافع شخصی در استیضاح آخوندی

این تحلیلگر اقتصاد سیاسی در خصوص استیضاح وزیر راه و شهرسازی نیز می گوید: اگرچه سوال و استیضاح حق نمایندگان است اما باید این مساله با بررسی همه جانبه باشد.  یکی از مهمترین مواردی که در خصوص دلایل استیضاح وزیر راه عنوان شده است موضوع سقوط هواپیمای ای تی آر بازمی گردد و در این شرایط  این مساله با توجه به اینکه هنوز اطلاعات جعبه سیاه و نتایج بررسی از آن مشخص نشده است با دلایل محکمی همراه نبوده است و در واقع بعد از بررسی نهایی این شخص خاطی است که باید مورد سوال و در نهایت مجازات قرار گیرد. البته در این شرایط عذرخواهی مسئولان ضروری و باعث کاهش آلام خانواده های داغدار می شود. وزیر راه نیز فردی است که بارها نشان داده است که به افکار عمومی و حقوق شهروندی احترام می گذارد. آقای آخوندی اهل بده بستان نیست و هزینه کارش این استیضاح است. وی در ادامه می گوید: اگر حجم کار وزارت راه و مسکن زیاد است این مساله باید با مساعدت مجلس همراه باشد  تا وزارت راه و مسکن از همدیگر تفکیک شود.

پازوکی با بیان اینکه برای بررسی کارنامه هر وزارتخانه باید مجموع شرایط را در نظر گرفت و سوالات را کارشناسی و با دلایل غیرسیاسی دنبال کرد می گوید:  زمانی می توان عملکرد مجلس را در خصوص استیضاح وزرا قابل دفاع و کارشناسی عنوان کرد که خود مجلس اهتمام جدی به بودجه خود و  اصلاح روندهای اشتباه خود داشته باشد.

 

خواندن 489 دفعه

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

جدیدترین عناوین

نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری عصر اقتصاد بلامانع است. عصر اقتصاد مسئولیت مطالب از سایر منابع را عهده دار نمی باشد. 1395