چهارشنبه, 27 تیر 1397 ساعت 10:18

اطلاعات تکميلي

  • خطیبی در گفت‌وگو با عصراقتصاد مطرح کرد؛

ایجاد صندوق بیمه تحریم، راهکار ثبات صادرات نفت

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

هاتف فرج اللهی

عصراقتصاد: کشور این روزها چالشی به عنوان تحریم صنعت نفت را در پیش رو دارد. چالشی که اگر سربلند از آن بیرون نیاید، پایه‌های اقتصادی کشور با تزلزل رو به رو خواهد شد. بر این اساس باید برنامه و راهکارهایی دقیق برای بی اثر کردن ایم حربه دشمن ایجاد شود. یکی از راهکارهایی که مطرح می‌شود ایجاد یک صندوق بیمه تحریم برای شرکت‌های خصوصی خارجی است تا نسبت به کار با ایران اطمینان داشته باشند. این صندوق می‌تواند با پشتوانه مالی و سیاسی ایران و شرکای اقتصادی اش ضررهایی که شرکت‌های خصوصی از تحریم، متحمل می‌شوند را پوشش دهد.

علاوه بر این در روزهای اخیر مساله تهاتر نفت با کالا نیز مطرح شده است. موضوعی که ضمن سیاه نمایی رسانه ها از دید کارشناسان می تواند عاملی باشد راهگشا برای تحریم های نفتی ایران.

محمد علی خطیبی، نماینده سابق ایران در اوپک در این راستا در گفت و گو به خبرنگار عصراقتصاد، گفت: همان طور که ما برای صادرات نفت بازارهایی داریم. همان ظور که ما برای صادرات نفت خود بازار هایی در کشور هایی مانند چین، کره جنوبی، اروپا و ... داریم، متقابلا از همین کشور ها کالا نیز وارد می کنیم.

وی ادامه داد: بر این اساس می توان دریافت که هم ما بازار خوبی برای کالا های آن ها هستیم و هم آن ها بازار خوبی برای نفت ما هستند. در نتیجه اگر توازن تجاری ما برهم بخورد و آنها میزان واردات خود را از کشور ما کاهش دهند ما ناچاریم برای حفظ این توازن واردات خود را از این کشورها کاهش دهیم و تقاضا را حفظ کنیم. بنابراین اینطور نیست که فقط ما بازاری را از دست دهیم بلکه آن ها هم بازاری جذاب به نام ایران را از دست می دهند.

خطیبی مبادلات مالی را مساله دیگر کشور در دوران تحریم دانست و گفت: اگر مشکلی برای جا به جایی پول به وجود بیاید، دو راه پیش رو داریم. یا پول واحدی با شرکای تجاری خود تعریف کرده با پول ملی خود مبادله کنیم، یا در ازای واردات کالاهای مورد نیاز خود نفت صادر کنیم.

وی در ادامه بیان کرد: در شرایط عادی ما همان کالاها را وارد کرده و در مقابل آن پول پرداخت می کردیم اما امروز با وجود این موانع می توانیم نفت صادر کرده و در ازای آن کالاهای مورد نیاز خود را هم دریافت کنیم. چرا که ما ناگزیر به واردات برخی کالاها هستیم و اگر نتوانیم پول واحدی برای آن تهیه کنیم مجبوریم در ازای آن کالایی بدهیم.

خطیبی با تاکید بر لزوم حفظ بازارها در شرایط تحریم اظهار کرد: در این شرایط ما باید با ابتکار عمل هم کالاهای مورد نیاز کشور را وارد کنیم و هم بازارهای خود را حفظ کنیم. بنابراین باید سعی کنیم با استرتژی متنوع بازار های خود را حفظ کنیم و به جای خام فروشی فراورده بفروشیم و با طرف های تجاری خود به توافق برسیم تا هم کالاهای مورد نیاز ما را بدهند و ما هم بازار نفت خود را از آن ها مطالبه کنیم.

نماینده سابق ایران در اوپک ضمن اشاره به عادی نبودن شرایط اقتصادی امروز ایران، خاطر نشان کرد: شرایط غیر عادی و تحریمی الزامات خود را می طلبد و ممکن است اقداماتی مثل تهاتر در شرایط عادی مطلوب نباشد اما حفظ بازارهای بین المللی ما در دوران تحریم نیازمند استراتژی های متنوع است.

مدیر امور بین الملل شرکت ملی نفت افزود: توفیق در استراتژی های جدید به مذاکرات دو جانبه با طرف های تجاری بستگی دارد که علاوه بر وزارت نفت سایر وزارتخانه ها هم درگیر آن هستند. ما امروز حدود 40 میلیارد دلار کالا وارد می کنیم و طبیعتا اگر کشورهایی به کاهش خرید نفت ما مبادرت کنند ما هم می توانیم بازار های خود را تغییر دهیم.

وی با ابراز امیدواری نسبت به آینده گفت: قطعا ما دچار شرایطی نمی شویم که هیچ راه حلی برای آن وجود نداشته باشد دست ما باز است و باید امیدوار بود چرا که با دید کارشناسی و تلاش و دیپلماسی فعال می توان شرایط را اداره کرد. فراموش نکنیم دور قبلی تحریم های ما بسیار سخت تر بود و امروز حداقل سازمان ملل و شورای امنیت ما را تحریم نکرده اند و فقط آمریکا ما را تحریم کرده است.

خطیبی کاهش وابستگی بودجه به نفت و حداکثر استفاده از توان داخلی را از دیگر ضروریات این دوران در کنار دیپلماسی قوی دانست و توضیح داد: کشور توان های زیاد ناشناخته برای دولت دارد و دولت باید با تکیه بر آنها و حمایت از صادر کنندگان و تولید کنندگان مسیر عبور از تحریم ها را ادامه دهد.

وی تاکید کرد: یکی دیگر از راهکارهای مطلوب برای بی اثر کردن تحریم‌های یک جانبه این است که بر صادرات گاز بیشتر تمرکز کنیم چرا که درآمدهای آن بسیار مطمئن از صادرات نفت است. وقتی خط لوله ای احداث می‌شود برای انتقال گاز دیگر نمی تواند تحت تاثیر تحریم ها قرار گیرد.

نماینده سابق ایران در اوپک افزود: بنا بر اظهار دولت یکی از مشکلات کشور ما اقتصاد بیمار است. اگر همه به این موضوع اذعان داریم پس باید به مداوای آن بپردازیم و تا زمان مداوا با آن مدارا کنیم. وابستگی شدید اقتصاد کشور به نفت نیز مشکلی دیگر است و باید روزی این وابستگی بودجه به نفت را قطع کنیم تا این مساله ابزار دشمن برای تحریم ما نشود.

خطیبی در خصوص وابستگی بودجه به نفت نیز گفت: این وابستگی سال ها است که وجود دارد و دلتمردان کشور اقدامات خاصی برای رفع این وابستگی انجام نداده اند. این در حالی است که اگر این وابستگی وجود نداشت، امروز آمریکا به هیچ وجه نمی توانست با چنین تحریم یک جانبه ای ایران را تهدید کند.

وی با بیان این که در دوره پیشین تحریم ها وابستگی به نفت در بودجه کاهش پیدا کرده بود، گفت: پس از برجام نیز باید بر روند ادامه پیدا می کرد تا وابستگی بودجه کشور به نفت کمتر از قبل شود. این در حالی است که می توان با درآمد های نفتی به سادگی در حوزه های دیگر سرمایه گذاری کرد و رفته رفته این وابستگی را کاهش داد.

نماینده سابق ایران در اوپک در ادامه حمایت از صادرات غیر نفتی و هدایت درآمدهای نفتی به سمت سرمایه گذاری در زیرساخت های کشور را از جمله راهکارهای پیش روی دولت دانست و افزود: در شرایط تحریم فروش فراورده های نفتی بسیار ساده تر از فروش نفت خام است و امکان ردیابی هم ندارد، چرا که نفت خام یک کشور در همه جای جهان شناخته شده است، اما فرآورده ها این طور نیستند. علاوه بر ایند فرآورده های نفتی چندان هم تحت تاثیر تحریم ها قرار نمی گیرند، چون در بازار های گوناگونی به فروش می رسند، بنابراین می توان دریافت که باید از خام فروشی فاصله بگیریم.

خطیبی افزود: البته باید به این نکته نیز اشاره کرد که کاهش وابستگی به نقت به آن معنی نیست که نفت نفروشیم، بلکه باید بودجه دولت را وابسته به درآمد های نفتی تنظیم نکنیم. علاوه بر این باید از صادرات غیر نفتی نیز حمایت شود و درآمد های نفتی بیشتر در توسعه زیرساخت ها هزینه شود. چرا که هر دولتی که پیشرفت کرده، در ابتدا زیرساخت های کشور را توسعه بخشیده است. این توسعه زیرساخت ها نیاز به سرمایه دارد و منبع آن نیز می تواند درآمد های نفتی باشد.

خطیبی خاطر نشان کرد: برخی از این راهکارها باد قبلا انجام می شد و شرایط امروز نیاز به برنامه های ضربتی برای مقابله با این تحریم‌ها دارد و البته این شرایط چندان دوام نخواهد آورد چرا که ظرفیت های دنیا برای جایگزین نفت ایران بسیار محدود است.

وی در خصوص تاثیر گذاری تحریم ها بر اقتصاد کشور نیز گفت: مشکلاتی که این روزها پیش آمده است، نشان می‌دهد که وضعیت کنونی توجیه خاصی ندارد. چرا که زمان زیادی تا عملی شدن تحریم ها باقی مانده است و این آشفتگی اقتصاد اصلا قابل قبول نیست.

نماینده سابق ایران در اوپک با اشاره به این که ما تجربه تحریم‌های به مراتب بدتر را داریم، گفت: مسئولان در این شرایط دستپاچه نخواهند شد اما مدیریت بحران هم مساله مهمی است که برخی مدیران کشور توانایی تصمیم گیری صحیح را در زمان بحران ندارند. ما نیاز به مدیرانی داریم که در زمان بحران خلاقیت و ابتکار لازم را برای مدیریت شرایط سخت داشته باشند.

خطیبی گفت: برای مثال می توان به این مساله اشاره کرد که کشور های که به بحران اقتصادی نزدیک می شوند، سرمایه های خود را به خصوص طلا و ارز را با حدیت تمام حذف می کنند. اما در کشور ما دیدیم که در هیاهوی بحران اقتصادی، اولین اقداماتی که انجام شد، حراج سکه و ارز بود.

وی در ادامه گفت: علاوه بر مدیریت صحیح شرایط بحرانی باید از صد در صد توان کشور نیز استفاده کرد، چرا که شرایط، یک شرایط خاص است. بر این اساس می‌توان دریافت که مدیریت این شرایط امری ساده نیست، در نتیجه دولت باید در ساختار خود حدودی تغییر ایجاد کند و برنامه های خود را در راستای مدیریت بحران تنظیم کند.

خطیبی همچنین در پاسخ به این پرسش که آیا اوپک اقداماتی در راستای کسب بازار ایران انجام خواهد داد، گفت: اگر اوپک بر سر توافق خود بماند و 100 درصد توافق را انجام دهد، کماکان ثبات قیمت‌ها را خواهیم داشت. اما اگر یکی از کشور ها بخواهد بیش از حد مجاز تولید کند، تا نفت خود را جایگزین نفت ایران، ونزوئلا و یا کشوری دیگر کند، بدون شک تخلف کرده است و اوپک باید در مقابل این عمل واکنش نشان دهد.

وی ادامه داد: با این حال اگر سطح کاهش تولید به همان 1.2 میلیون بشکه توافق شده برسد، مشکلی در بازار ایجاد نخواهد شد و نفتی هم برای جایگزینی با نفت ایران در بازار ها وجود نخواهد داشت. این در حالی است که پتانسیل روسیه ممکن است افزایش 100 الی 200 هزار بشکه باشد که این مقدار اصلا مشکل زا نیست یعنی اضافه ظرفیت غیر اوپک مقدار قابل توجهی نیست و قیمت ها را تحت تاثیر قرار نمی دهد اما ظرفیت اوپک که حدود 2 میلیون بشکه است اگر افزایش یابد قطعا بر قیمت ها اثر خواهد گذاشت.

نماینده سابق ایران در اوپک در خصوص بدبینانه ترین شرایط صادرات نفت نیز به خبرنگار  عصراقتصاد گفت: اگر بدترین شرایط را در نظر بگیریم، ممکن است که صادرات نفت کشور به یک میلیون بشکه برسد، اما در شرایط بهتر ممکن ست بین 1.5 تا 2 میلیون بشکه باشد.

وی در ادامه اظهار کرد: اما این مساله بستگی دارد به تلاش دیپلمات‌ها و تیم اقتصادی کشور و همچنین رایزنی‌هایی که با طرف‌های تجاری ایران انجام می‌شود تا صادرات کشور حفظ شود. علاوه بر این دیده می شود که تحرک زیادی در میان مسئولان وجود ندارد، این در حالی است که تحرکات دولت باید بسیار بیش از این مقدار باشد. تا دولت با رایزنی هایی که انجام می دهد، برای بعد از تحریم شرایط و برنامه های روشنی را مشخص کند تا اقتصاد کشور دچار غافلگیری نشود.

خطیبی همچنین با اشاره به این که ساز و کارهایی برای ادامه صادرات نفت ایران وجود دارد، گفت: یکی از این پیشنهادها این است که یک صندوق بیمه تحریم ایجاد کنیم. به این گونه که با کشورهایی که مایل به ادامه کار با ما هستند اما نگران تحریم های آمریکا هستند صندوق بیمه تحریم با سرمایه مشترک ایران و اروپا ایجاد کنیم و شرکت های اروپایی را تحت پوشش بیمه قرار دهیم تا هر شرکتی به هر دلیلی از تحریم متضرر شد از این صندوق خسارت او را بپردازیم.

نماینده سابق ایران در اوپک افزود: طرف‌های تجاری ما و دولت ایران باید از این صندوق حمایت مالی و سیاسی کنند تا دغدغه شرکت‌های خصوصی را از تحریم‌ها برطرف کنیم تا بدون هیچ نگرانی با ما همکاری کنند. جدی گرفتن این پیشنهاد می تواند نگرانی های شرکت های خصوصی را کاملا برطرف کند.

وی همچنین در خاتمه با بیان این که موفقیت در این خصوص فاصله چندانی با ما ندارد، گفت: زمینه برای کار وجود دارد، اما باید از توان ملی، ابتکار ها و پیشنهادات به صورت جدی استفاده کرد و این طور نباید که افراد محدودی تصمیم گیرنده باشند. علاوه بر این دامنه تفکر باید ملی شود تا همه مردم احساس مشارکت داشته باشند. در نتیجه استفاده از تمام توان ملی می تواند راهکاری باشد اساسی برای بی اثر کردن حربه های دشمنان کشور.

خواندن 259 دفعه

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

جدیدترین عناوین

نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری عصر اقتصاد بلامانع است. عصر اقتصاد مسئولیت مطالب از سایر منابع را عهده دار نمی باشد. 1395