شنبه, 31 شهریور 1397 ساعت 23:00

رشد نقدینگی تامین مصالح سوداگران

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

عصراقتصاد:  چندی پیش بانک مرکزی گزیده آمارهای اقتصادی مربوط به تیر ماه سال 97 را منتشر کرد که بر اساس آن میزان حجم نقدینگی هزار و ۶۰۲ هزار میلیارد تومان اعلام شد.

بر این اساس حجم نقدینگی بیش از هزار و ۶۰۲ هزار میلیارد تومان اعلام شده بود که نسبت به اسفندماه سال گذشته ۴.۷ درصد و نسبت به مدت مشابه سال قبل (تیر ۹۷ نسبت به تیر ۹۶)، ۲۰.۱ درصد افزایش نشان می‌دهد.

گرچه سطح نقدینگی فوق ظرفیت اقتصادی ایران است، اما به نظر می رسد کمتر کسی به تحلیل آثار این نقدینگی به صورت محققانه و علمی می پردازد.

واقعیت این است که حجم اصلی نقدینگـی وارد بازارهای تولید و مصرف نمی‌شود و به همین دلیل نمی توان متهم ردیف اول تورم و رشد غیر عادی قیمت‌ها باشد.

به عبارت ساده تر هر مقدار نقدینگی رشد می کند به کنز و افزایش ذخایر سوداگران و فعالیت غیر مولد جذب می شود. بنابراین از تاثیرگذاری شناخته شده نقدینگی در نوسانات سطح عمومی قیمت‌ها خبری نبوده، نمی‌توان دستکاری‌ها و سوء استفاده‌هایی که بازار مصرف را بهم ریخته است، فقط متوجه رشد نقدینگی  بدانیم. شاید به جرات بتوان گفت افزایش حجم نقدینگی در شرایط فعلی، تامین مصالح برای بازار سوداگران است نه تقویت اقتصاد ملی و معیشت مردم .

در ادامه این گزارش به تعدادی از نظرات متخصصین و مسئولین کشور می پردازیم.

بر اساس این گزارش، علی لاریجانی درخصوص افزایش حجم نقدینگی گفته است: من واقعاً برداشتم این است که نوسانات ارز، مسکن و طلا، ربطی به وضعیت خارج ندارد و مقدار زیادی از آن مربوط به داخل است؛ ثقل آن هم رشد نقدینگی است که به خط تولید سوق داده نشده است. البته هیاهوی بین المللی تلاطمی ایجاد می کند، ولی راه به سمت تولید تسهیل نشده و نقدینگی یک روز به سمت ارز، یک روز به سمت طلا، یک روز به سمت مسکن و یک روز به سمت خودرو می رود و اقتصاد کشور را تخریب می کند. شرایط به شکلی است که نقدینگی زیاد و طرح‌های نیمه تمام عمرانی هم داریم.

نقدینگی ایران در اختیار مافیای قدرت و ثروت

همچنین حسین راغفر استاد دانشگاه معتقد است : فساد محصول نابه سامانی‌های متعدد است که بازخورد فساد هم منشا فسادهای بعدی می‌شود. تفکر بعد از جنگ گزاره‌های غلطی را در ذهن مسئولان نشاند که سبب شده امروز نقدینگی منشا تورم باشد. منشا نقدینگی خودش دلال‌بازی فساد و تورم است. کشورهای حوزه خلیج فارس رشد نقدینگی بالغ بر ۵۳٪ داشتند و پول ملی‌شان هم رشد کرده اما در کشور ما نقدینگی دست مافیای قدرت و ثروت است که با رشد آنها مساله تسخیر دولت مطرح می‌شود.گروهی نفوذی برای ضربه به انقلاب ذهن مسئولان را پر کرده‌اند و دائما تکرار می‌کنند نقدینگی عامل تورم است اما در کشور نرخ ارز عامل تورم است.

95 درصد نقدینگی در اختیار اقلیت 5 درصدی است

همچنین حسین صمصامی استاد اقتصاد دانشگاه شهید بهشتی با بیان اینکه براساس آمار بانک مرکزی، نقدینگی به بیش از 1600 هزار میلیارد تومان رسیده، گفته است : 95 درصد نقدینگی در دست پنج تا شش درصد افراد است.

حسین صمصامی گفته است: اکنون نقدینگی براساس آمار بانک مرکزی به بیش از 1600 هزار میلیارد تومان رسیده است و روزبه روز در حال افزایش است. 95 درصد این نقدینگی در دست پنج تا شش درصد افراد حقیقی و حقوقی‌ است.پولی که در قالب سود سپرده توزیع می‌شود سالیانه 250 میلیارد تومان است و 95 درصد آن به همان گروه حداقلی می‌رسد. این سیستمی است که در جامعه خلق ثروت می‌کند و شکاف طبقاتی ایجاد می‌کند. هر ماه که می‌گذرد این شکاف طبقاتی بیشتر می‌شود.

همچنین علی دیواندری رییس پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی ۵ راهکار مدیریت پایدار نقدینگی را اعلام کرده است .به گفته وی اقداماتی از جمله اصلاح نظام بانکی در راستای بازگشت تعادل به ترازنامه نظام بانکی، کنترل و مهار بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی، برنامه ریزی برای کاهش نرخ سود بانکی در بلندمدت، برنامه ریزی برای کنترل کسری بودجه دولت به ویژه با توجه به کاهش درآمدهای ارزی حاصل از صادرات نفت ناشی از تحریم نفتی و اصلاح سیاست‌های کنترل قیمتی در راستای کنترل جریان نقدینگی را می توان عنوان کرد.

در این راستا محمد قلی یوسفی عضو هیأت علمی دانشگاه علامه طباطبایی و از کارشناسان اقتصادی در گفت وگو با عصراقتصاد، گفته است: نسبت دادن مشکلات اقتصادی به افزایش حجم نقدینگی، برداشت نادرستی است. نقدینگی خود معلول است و اینکه تورم را ناشی از افزایش نقدینگی بدانیم منطقی نیست .

وی افزود : در ابتدا باید مدت زمانی که نقدینگی منجر به ایجاد تورم می شود، مشخص شود. ثانیا آیا نقدینگی تمام کالاها را تحت تاثیر خود قرار می دهد و اینکه تاثیر نقدینگی بر روی چه کالاهایی است.

یوسفی ادامه داد: افزایش پایه پولی و ضریب فزاینده از عوامل تاثیرگذار در افزایش حجم نقدینگی است. درکشوری که منابع به سرعت دست به دست می شود، حتی جابه جایی مبالغ اندک می تواند قدرت تورم زایی بالایی داشته باشد. بنابراین ضریب فزاینده نیز افزایش و نقدینگی چند برابر قبل خواهد شد .

چاپ بی رویه اسکناس عامل افزایش حجم نقدینگی

این استاد دانشگاه در پاسخ به علل افزایش نقدینگی، عنوان کرد: نقدینگی در نتیجه چاپ اسکناس توسط بانک مرکزی و یا خلق پول توسط بانک‌ها افزایش می یابد. بانک‌ها به دلیل سیاست‌های غلط پولی در رقابت با هم شروع به پرداخت سودهای بالا به سپرده گذاران می کنند .

به گفته یوسفی در زمان افزایش نقدینگی بانک‌ها، به سمت فعالیت‌های بنگاهداری و ساخت و ساز رفته و یا به صورت بی رویه به سهامداران خود وام‌های کلان پرداخت می کنند .طبیعی است در این شرایط نقدینگی لجام گسیخته شده و از کنترل خارج شود .

این کارشناس اقتصادی با اشاره به افزایش بدهی‌های دولت، گفت : طی 4 سال گذشته بدهی دولت و شرکت‌های دولتی به سیستم بانکی افزایش و موجب بالا رفتن حجم نقدینگی شد.

یوسفی با تاکید بر ساختار غلط اقتصادی کشور، اظهار داشت: بخشی از افزایش نقدینگی در ایران طبیعی است. به دلیل اینکه در مقابل صادرات نفت ، بانک مرکزی ریال دریافت کرده و هرچه این صادرات بیشتر باشد ریال بیشتری به دست می آوریم .

این استاد دانشگاه تصریح کرد: بهتر است صادرات نفت را برحسب دلار در نظر گرفته و در اختیار نهادی خاص برای سرمایه گذاری بلند مدت و توسعه تکنولوژی برای نسل‌های آینده قرار دهیم و پول نفت وارد هزینه‌های جاری کشور نشود .

سرچشمه نقدینگی را خشک کنید

به گفته وی باید سرچشمه نقدینگی که حاصل دلارهای نفتی است، خشک شود. در شرایط فعلی استقلال بانک مرکزی امکان پذیر نبوده و عوامل و قدرت‌هایی است که تمایلی به استقلال بانک مرکزی ندارند. شرط استقلال بانک مرکزی حکومت قانون و پایبندی به قانون است . تازمانی که قانونی نباشد نمی توان انتظار استقلال بانک مرکزی بدون تفکیک قدرت اقتصادی و سیاسی را داشت .

عضو هیأت علمی دانشگاه علامه طباطبایی در پایان با اشاره به راهکارهای کنترل نقدینگی، خاطرنشان کرد : باید هزینه‌های دولتی کاهش و به عبارتی دولت کوچک تر شود. ثانیا صادرات نفت محدود شود و درآمدهای نفتی را در سازمان و تشکیلاتی مجزا قرار دهیم و بانک مرکزی نیز طبق قانون پاسخگو باشد.

در پایان باید گفت به مجموع پول و شبه پول، نقدینگی گفته می شود. هرچه رشد نقدینگی بیشتر شود، تقاضا برای کالا و خدمات بیشتر می شود؛ در واقع به دلیل آنکه در کوتاه مدت عرضه کالا و خدمات محدود است، منجر به تورم می شود. از این رو یکی از ابزارهای سیاستگذاران پولی برای مقابله با تورم، کاهش رشد نقدینگی در جامعه است.

 

خواندن 149 دفعه

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

جدیدترین عناوین

نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری عصر اقتصاد بلامانع است. عصر اقتصاد مسئولیت مطالب از سایر منابع را عهده دار نمی باشد. 1395