تورم، میوه را از سفره مردم چید
مریم غدیرپور
در روزهای پایانی شهریورماه، گشتی در بازار میوه و سبزیجات نشان میدهد موج گرانی که از ابتدای تابستان آغاز شده بود، همچنان با قدرت میتازد.
قیمتهای روی تابلوها بار دیگر تغییر کرده و مشاهدات میدانی حاکی از آن است که بسیاری از محصولات، حتی در فصل برداشت، ارزان نشدهاند. فروشندگان از افزایش هزینه حملونقل، دستمزد، بستهبندی و کاهش عرضه سخن میگویند و خریداران نیز ناچارند میوه کمتری در سبد خود بگذارند.
روند افزایشی قیمتها در حالی ادامه دارد که آمار مرداد ماه از رشد محسوس بهای پرتقال، سیب، هندوانه، هویج، سیبزمینی و خیار حکایت داشت. اکنون اثر همان افزایشها، همراه با فاصله قیمت عمدهفروشی تا خردهفروشی، آشکارتر شده است. وقتی محصولات با ۳۰ تا ۳۵ درصد افزایش نسبت به نرخ میدان به دست مصرفکننده میرسند، کوچکترین نوسان در مبدأ میتواند به جهشی بزرگتر در مغازهها تبدیل شود.
در بازار، مشتریان بیشتر قیمت میپرسند و کمتر خرید میکنند؛ برخی نیز بهجای خرید کیلویی، چند عدد میوه برمیدارند. این وضعیت نشان میدهد گرانی دیگر محدود به چند قلم خاص نیست و به تدریج سراسر بازار را دربر گرفته است. اگر هزینه تولید و شبکه توزیع کنترل نشود، با پایان تابستان نیز نمیتوان انتظار عقبنشینی جدی قیمتها را داشت.
گرانی 100 درصدی انواع میوه !!!!!!!!!!
عصر اقتصاد در گزارشی قصد دارد تبعات افزایش قیمت میوه و سبزیجات و پیامدهای کاهش یا حذف این اقلام از سبد خانوار را بررسی کند.
بر اساس آمارها، قیمت برخی میوهها و سبزیجات نسبت به مدت مشابه سال گذشته تا ۱۰۰ درصد افزایش یافته است؛ روندی که توان خرید خانوارها را کاهش داده و مصرف محصولات تازه را محدود کرده است.
این گزارش نشان میدهد حذف تدریجی میوه و سبزیجات چگونه میتواند سلامت خانوار، کیفیت تغذیه کودکان و امنیت غذایی جامعه را تهدید کند و فشار بیشتری بر هزینههای درمان و معیشت وارد سازد.
حذف میوه از سبد، قیمت سلامت را سنگین میکند
دکتر محمد هاشمی، فوق تخصص تغذیه، در گفتوگویی با عصر اقتصاد هشدار داد که در آستانه زمستان، محرومیت قشر گستردهای از جامعه از دسترسی به انواع میوه در پی گرانی، میتواند سیستم ایمنی بدن را هدف قرار دهد.
وی با اشاره به اینکه میوه و سبزیجات منابع اصلی ویتامینهای C، A و فولات و همچنین آنتیاکسیدانها هستند، توضیح داد: حذف این گروه غذایی از سبد خانوار، بدن را در برابر عفونتهای فصلی آسیبپذیرتر میکند و بهویژه برای کودکان، سالمندان و زنان باردار پیامدهای جدی دارد.
به گفته پزشک، کمبود مزمن ویتامینها نه تنها مقاومت بدن را در برابر بیماریها کاهش میدهد، بلکه روند رشد کودکان و کیفیت زندگی افراد را نیز تحت تاثیر قرار میدهد.
بیمیوه شدن سفرهها کمهزینه نیست
هاشمی با بیان اینکه هزینه کاهش مصرف میوهها در کوتاهمدت پنهان میماند، خاطرنشان کرد: پیامدهای آن در میانمدت به شکل افزایش بیماریها و هزینههای درمان خود را نشان خواهد داد.
وی تصریح کرد: وقتی خانوارها برای مدیریت بودجه ناچار به حذف میوه و سبزیجات میشوند، در واقع هزینه درمان آینده را به امروزیها منتقل میکنند و این یعنی بار سنگینتری بر دوش نظام سلامت و اقتصاد خانوار.
به باور وی، حذف میوه از سبد غذایی یک انتخاب سلیقهای نیست، بلکه واکنشی اجباری به کاهش قدرت خرید است که باید در سیاستگذاریهای حمایتی جدی گرفته شود.
این فوق تخصص تغذیه پیشنهاد کرد: در کنار سیاستهای تنظیم بازار و حمایت از زنجیره توزیع، از جایگزینهای مقرونبهصرفه و بومی فصل نیز استفاده شود تا حداقل نیاز ویتامینی خانوادهها در ماههای سرد سال تامین شود.
سالمندان در برابر کمبودهای تغذیهای آسیبپذیرترند
این فوق تخصص تغذیه، همچنین اظهار کرد: افزایش قیمت میوه و سبزیجات، بیش از دیگران سلامت سالمندان و افراد آسیبپذیر را تهدید میکند؛ زیرا این گروهها برای حفظ عملکرد سیستم ایمنی و مقابله با بیماریها به دریافت منظم ویتامینها، مواد معدنی، فیبر و آنتیاکسیدانها نیاز دارند.
وی افزود: سالمندان به دلیل ضعف طبیعی سیستم ایمنی، کاهش اشتها، ابتلا به بیماریهای مزمن و مصرف همزمان برخی داروها، در برابر کمبودهای تغذیهای آسیبپذیرتر هستند.
کاهش مصرف میوه و سبزی میتواند کمبود ویتامینهای C و A، فولات، پتاسیم و فیبر را به دنبال داشته باشد و احتمال ابتلا به عفونتهای فصلی، یبوست، ضعف عمومی و اختلال در کنترل فشار خون و قند را افزایش دهد.
هاشمی ادامه داد: کودکان، زنان باردار و افراد مبتلا به دیابت، بیماریهای قلبی، کلیوی و تنفسی نیز در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
وقتی خانوادهها تحت فشار اقتصادی، میوه و سبزی را از سبد غذایی خود حذف میکنند، آثار این تصمیم ممکن است بلافاصله دیده نشود، اما در میانمدت با افزایش بیماریها و هزینههای درمان آشکار خواهد شد. بنابراین گرانی محصولات تازه را نباید فقط یک مسئله معیشتی دانست؛ این وضعیت مستقیماً امنیت غذایی و سلامت عمومی جامعه را تهدید میکند.
سلامت مردم را در سیاست های حمایتی ببینید
گرانی میوه و سبزیجات دیگر فقط یک موضوع اقتصادی و مربوط به نوسان قیمت در بازار نیست، بلکه مستقیما با سلامت جامعه و آینده سرمایه انسانی کشور ارتباط پیدا کرده است.
اکنون بسیاری از خانوارها به دلیل کاهش قدرت خرید، نه تنها انواع میوه، بلکه بخشی از منابع پروتئینی را نیز از سفره خود حذف کردهاند و برای تامین نیازهای اولیه تغذیهای با دشواری مواجه هستند. در چنین شرایطی، انتظار میرود سیاستگذار، تامین ویتامینها، مواد معدنی و قوای بدنی مردم را در اولویت قرار دهد.
افزایش قیمتها در حالی ادامه دارد که در طرح کالابرگ، برای خرید میوه و سبزیجات اعتبار مشخصی بینی نشده نشده است. این خلأ حمایتی موجب میشود خانوارهای کم درآمد، کودکان، سالمندان، زنان باردار و بیماران بیش از دیگران از مصرف محصولات تازه محروم شوند.
حذف این اقلام ممکن است در کوتاه مدت هزینه خرید را کاهش دهد، اما در میان مدت با افزایش ضعف جسمانی، بیماریهای فصلی و هزینههای درمان، بار بیشتری بر دوش خانواده و نظام سلامت میگذارد.
مسوولان باید با بازنگری در سبد کالابرگ، حمایت هدفمند از خرید میوه و سبزی، کنترل هزینههای تولید و اصلاح شبکه توزیع، مانع حذف تدریجی این اقلام از سفره مردم شوند؛ زیرا سلامت جامعه نباید قربانی گرانی بازار شود.
