از نهایی‌سازی بودجه ۱۴۰۶ تا هوشمندسازی خدمات دولتی
حمید پورمحمدی از ارسال لایحه بودجه ۱۴۰۶ در موعد مقرر به مجلس، رفع نقص اطلاعات خانوارهای جامانده و اصلاح نظام تخصیص منابع مالی خبر داد.
حمید پورمحمدی، معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور، در تشریح برنامه‌های این سازمان در حوزه بودجه‌ریزی، آمار، سلامت، انرژی و هوشمندسازی خدمات، از نهایی‌سازی لایحه بودجه ۱۴۰۶ در آذرماه، مراجعه حضوری آمارگیران به خانوارهای دارای اطلاعات ناقص و استفاده از هوش مصنوعی در آمایش سرزمین و عدالت آموزشی خبر داد.
بودجه ۱۴۰۶؛ معیشت و کاهش وابستگی به نفت
پورمحمدی گفت: لایحه بودجه سال ۱۴۰۶ ظرف یک ماه آینده در دولت نهایی و در زمان مقرر به مجلس شورای اسلامی ارسال می‌شود.
وی با اشاره به فشارهای تورمی، بهبود معیشت کارمندان و بازنشستگان و برقراری عدالت در پرداخت‌ها را از محورهای اصلی بودجه سال آینده دانست و افزود: دولت با جابه‌جایی منابع به دنبال کاهش اتکا به درآمدهای نفتی است.
تکمیل اطلاعات ۱.۳ میلیون خانوار با مراجعه حضوری
رئیس سازمان برنامه و بودجه با اشاره به اجرای سرشماری ثبتی‌مبنا گفت: پس از پایان این فرایند، حدود ۳ هزار آمارگیر به منازل خانوارهایی مراجعه می‌کنند که اطلاعاتشان ناقص مانده است.
به گفته وی، اطلاعات حدود یک میلیون و ۳۰۰ هزار خانوار ناقص است و فرم‌های این خانوارها به‌صورت دستی تکمیل خواهد شد. پیش از اجرای طرح، سازمان نقشه‌برداری کشور، کل کشور را به بلوک‌های مشخص تقسیم کرده تا هر بخش در اختیار گروهی از آمارگیران قرار گیرد.
پورمحمدی توضیح داد که مراجعه حضوری به خانوارهایی انجام می‌شود که به هر دلیل امکان ارتباط‌گیری با حاکمیت را ندارند؛ از جمله سالمندان و بیمارانی که در منزل حضور دارند. وی افزود با تکمیل این اطلاعات و تطبیق داده‌های سامانه‌های کشور، امکان به‌روزرسانی آمار و شناسایی دقیق‌تر خانوارهای نیازمند، خانوارهای دارای مشکل مسکن، بیماران خاص و خانواده‌های حاشیه‌نشین فراهم می‌شود تا حمایت‌ها هدفمندتر باشد.
محب و پرداخت مستقیم به ذی‌نفع نهایی
پورمحمدی سکوی یکپارچه هوشمند مدیریت مالی دولت، موسوم به «محب»، را از طرح‌های مهم سازمان برنامه و بودجه معرفی کرد و گفت این سکو با حذف واسطه‌ها، منابع مالی را مستقیماً به ذی‌نفع نهایی می‌رساند.
بر اساس توضیحات ارائه‌شده، کاهش رسوب منابع در مسیر تخصیص بودجه و افزایش شفافیت مالی از نتایج این روش عنوان شده است. به گفته مسئولان، اجرای این سازوکار زمینه افزایش ۲.۵ برابری سرانه مدارس طی یک‌ونیم سال گذشته را فراهم کرده است. این طرح با هدف حرکت به سمت بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد، تخصیص هدفمند منابع و افزایش اثربخشی هزینه‌های دولت دنبال می‌شود.
هوش مصنوعی در خدمت آمایش سرزمین
رئیس سازمان برنامه و بودجه با اشاره به کاربرد هوش مصنوعی در مطالعات آمایش سرزمین گفت: شناسایی ظرفیت‌ها و محدودیت‌های هر منطقه به سرمایه‌گذاران کمک می‌کند محل مناسب‌تری برای احداث واحدهای تولیدی انتخاب کنند.
وی افزود انتخاب درست محل سرمایه‌گذاری می‌تواند هزینه‌های حمل‌ونقل، مصرف آب و انرژی و آسیب‌های زیست‌محیطی را کاهش دهد. هوش مصنوعی با تکیه بر مطالعات آمایش سرزمین، دسترسی سرمایه‌گذاران به اطلاعات مناطق مختلف را تسریع می‌کند تا به‌جای ماه‌ها پیگیری اداری، سریع‌تر از ظرفیت‌ها و محدودیت‌ها مطلع شوند.
کاهش بروکراسی رتبه‌بندی پیمانکاران
پورمحمدی با اشاره به مسئولیت سازمان برنامه و بودجه در صدور مجوز و رتبه‌بندی پیمانکاران، شرکت‌های مشاوره و شرکت‌های انفورماتیک گفت: پیمانکاران در پنج رتبه تقسیم‌بندی می‌شوند و هر رتبه میزان پروژه‌هایی را که شرکت می‌تواند دریافت کند مشخص می‌کند.
وی توضیح داد که در گذشته تغییر رتبه پیمانکار ممکن بود بیش از هشت ماه طول بکشد؛ زیرا شرکت‌ها باید مدارک مربوط به تعداد مهندسان، مدارک دانشگاهی، قراردادها و گردش مالی را جمع‌آوری و برای تکمیل پرونده به چندین محل مراجعه می‌کردند. به گفته وی، این فرایند زمینه ارائه مدارک جعلی، قراردادهای صوری و تخلف را نیز فراهم می‌کرد.
رئیس سازمان برنامه و بودجه افزود اکنون سامانه‌های این سازمان به دانشگاه‌ها، نظام قراردادی و شبکه بانکی متصل شده‌اند و اطلاعات مورد نیاز به‌صورت هوشمند جمع‌آوری و صلاحیت شرکت‌ها بررسی می‌شود. وی گفت فرایندی که پیش‌تر به دریافت ده‌ها هزار نامه نیاز داشت، اکنون در چند دقیقه انجام می‌شود.
پورمحمدی همچنین از استفاده از هوش مصنوعی برای پاسخ‌گویی به پرسش‌های فنی پیمانکاران خبر داد و گفت الزامات و استانداردهای فنی ساخت‌وسازهایی مانند پل، بیمارستان و مدرسه در این سازوکار قرار گرفته است تا هزینه پیمانکاران کاهش یابد و دقت اجرای سازه‌ها افزایش پیدا کند.
بودجه سلامت؛ بازنگری در ارز ترجیحی دارو و اصلاح نظام ارجاع
پورمحمدی با اشاره به اختصاص سالانه حدود ۳ میلیارد دلار ارز ترجیحی به حوزه بهداشت و درمان گفت افزایش هزینه‌های درمان و سهم پرداختی بیماران، ضرورت بازنگری در سازوکار تخصیص این منابع را مطرح کرده است.
وی اصلاح نظام ارجاع، کاهش هزینه‌های غیرضروری درمان و هدایت حمایت‌های دولتی به ذی‌نفعان اصلی را از محورهای مورد بررسی برای بودجه سلامت سال آینده برشمرد و هدف این اقدامات را افزایش اثربخشی منابع و کاهش فشار هزینه‌های درمان بر مردم دانست.
هوش مصنوعی و برنامه‌های عدالت آموزشی
رئیس سازمان برنامه و بودجه گفت در دو سال اخیر با همکاری معاونت علمی ریاست‌جمهوری، وزارت آموزش و پرورش، وزارت ارتباطات و سازمان برنامه و بودجه، سازوکاری برای توسعه عدالت آموزشی طراحی شده که قرار است در اختیار آموزش و پرورش قرار گیرد.
وی با بیان اینکه ساخت مدرسه به‌تنهایی برای تحقق عدالت آموزشی کافی نیست، توضیح داد که در این سازوکار با استفاده از هوش مصنوعی، استعداد دانش‌آموزان از طریق ارزیابی عملکرد آنها در محیط دیجیتال بررسی می‌شود تا مشخص شود سرمایه‌گذاری آموزشی باید بر کدام توانایی‌ها متمرکز شود.
به گفته وی، این روش برای سنجش برخی مشکلات جسمی و روحی و روانی دانش‌آموزان نیز در نظر گرفته شده و می‌تواند به تحقق عدالت آموزشی در مناطق کمتر برخوردار کمک کند.
پورمحمدی همچنین از آموزش معلمان بدون نیاز به حضور خبر داد و گفت با همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و معاونت علمی ریاست‌جمهوری، سازوکاری برای کمک به حفظ زبان فارسی در عصر هوش مصنوعی طراحی شده است.
وی در بخش دیگری از اظهارات خود درباره کالابرگ گفت برای افرادی که سامانه‌ها درآمد آنها را کمتر از سطح تعیین‌شده نشان می‌داد، پیامک ارسال شد. پس از تأیید افراد و بررسی وضعیت درآمدی آنها، اعتبار کالابرگ برخی خانوارها افزایش یافت.
