توسعه صادرات غیرنفتی در گرو عبور از خام‌فروشی
نایب‌رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران با تأکید بر ضرورت تغییر رویکرد در سیاست‌های صادراتی کشور گفت: توسعه پایدار صادرات غیرنفتی نیازمند حرکت از صادرات سنتی و کالا‌محور به سمت صادرات حرفه‌ای، برندمحور و مبتنی بر زنجیره‌های ارزش است.
به گزارش عصر اقتصاد، پیام باقری، نایب‌رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران، در آیین تجلیل از صادرکنندگان برگزیده استان گلستان با تبریک این مناسبت به فعالان اقتصادی و صادرکنندگان استان گلستان، از تلاش و پشتکار صادرکنندگان در شرایط دشوار اقتصادی قدردانی کرد و گفت: صادرکنندگان کشور با وجود موانع، محدودیت‌ها و تنگناهای متعدد، همچنان برای اقتصاد ملی ارزش‌آفرینی می‌کنند و شایسته تقدیر و حمایت هستند.
وی با اشاره به نقش مجموعه‌ای از عوامل در موفقیت صادرکنندگان افزود: این موفقیت تنها حاصل تلاش شخص صادرکننده نیست، بلکه همراهی مدیران و مسئولان استانی، کارکنان و کارگران بنگاه‌های اقتصادی، مجموعه‌های تولیدی و خانواده‌های فعالان این حوزه نیز در این مسیر نقش دارد.
باقری با بیان اینکه صادرکنندگان کشور علاوه بر فعالیت اقتصادی، تجربه ارزشمندی در مدیریت بازار و عبور از موانع به دست آورده‌اند، اظهار کرد: حفظ بازارهای هدف، افزایش رقابت‌پذیری، مدیریت ریسک، پایبندی به کیفیت و رعایت استانداردهای بین‌المللی، از جمله تجربه‌های ارزشمند صادرکنندگان ایرانی است که می‌تواند به‌عنوان سرمایه‌ای ملی در اختیار سایر فعالان اقتصادی، به‌ویژه جوانان و کارآفرینان تازه‌وارد به این عرصه قرار گیرد.
وی صادرکنندگان ایرانی را از بازیگران مهم میدان اقتصاد دانست و تصریح کرد: صادرات در اقتصاد جهان جایگاهی راهبردی دارد و بسیاری از کشورها آن را به‌عنوان موتور محرک توسعه اقتصادی دنبال می‌کنند.
دولت‌ها نیز برای حمایت از صادرکنندگان خود و افزایش سهمشان از بازارهای جهانی رقابت می‌کنند؛ چراکه صادرات می‌تواند به تقویت اقتصاد ملی، افزایش تاب‌آوری و تحقق توسعه پایدار کمک کند.
نایب‌رئیس اتاق ایران با اشاره به ظرفیت‌های تولیدی کشور و وجود بازارهای بالقوه در منطقه گفت: ایران از توانمندی‌های قابل‌توجهی در بخش تولید برخوردار است و در کنار آن، بازارهای کشورهای همسایه و ظرفیت‌های ناشی از همکاری‌های اقتصادی منطقه‌ای و بین‌المللی، از جمله سازمان همکاری شانگهای، بریکس و اتحادیه اقتصادی اوراسیا، فرصت‌های مناسبی برای توسعه صادرات فراهم می‌کنند.
وی با طرح این پرسش که چرا با وجود ظرفیت‌های عرضه و تقاضا، صادرات کشور متناسب با توانمندی‌های موجود توسعه نیافته است، خاطرنشان کرد: صادرات صرفاً به تولید یک کالا در مبدأ و وجود متقاضی در بازار مقصد محدود نمی‌شود، بلکه فرایندی چندمرحله‌ای است که تحقق آن به هماهنگی مجموعه‌ای از عوامل و نهادها نیاز دارد.
باقری ادامه داد: مجلس و قوانین پشتیبان، نظام بانکی، زیرساخت‌های لجستیکی و حمل‌ونقل، دیپلماسی اقتصادی و سایر بخش‌های مرتبط، حلقه‌های یک زنجیره هستند که باید در کنار یکدیگر قرار گیرند تا زمینه حضور مؤثر کالاهای ایرانی در بازارهای هدف فراهم شود.
وی با تأکید بر ضرورت ایفای نقش مؤثر همه ارکان اقتصادی کشور افزود: دولت، مجلس و بخش خصوصی هرکدام مسئولیت‌هایی دارند که اجرای هماهنگ آن‌ها می‌تواند مسیر فعالیت صادرکنندگان را هموار کند.
اتاق ایران نیز در این فرایند وظیفه دارد با ایفای نقش تسهیل‌گر و ایجاد ارتباط میان بخش‌های مختلف، به توسعه صادرات کمک کند.
باقری با تأکید بر ارتباط مستقیم تولید و صادرات اظهار کرد: پیش از آنکه از صادرکننده انتظار افزایش صادرات داشته باشیم، باید مشکلات بخش تولید را برطرف کنیم؛ زیرا صادرات پایدار بدون تولید توانمند و رقابت‌پذیر امکان‌پذیر نیست.
وی با بیان اینکه تولیدکنندگان و صادرکنندگان بیش از مشوق‌های مقطعی، به محیطی باثبات و قابل پیش‌بینی نیاز دارند، گفت: سیاست‌های اقتصادی باید از ثبات و استمرار برخوردار باشند و فعالان اقتصادی درگیر بروکراسی پیچیده و بخشنامه‌ها و آیین‌نامه‌های متعدد و خلق‌الساعه نشوند.
نایب‌رئیس اتاق ایران ادامه داد: حمایت از سرمایه در گردش بنگاه‌ها، بهبود زیرساخت‌های لجستیکی و حمل‌ونقل و کاهش موانع اداری، از الزامات فعالیت مؤثر صادرکنندگان است.
فراهم شدن چنین شرایطی می‌تواند زمینه عبور صادرات کشور از سطح فعلی و تحقق اهداف پیش‌بینی‌شده در اسناد بالادستی را فراهم کند.
وی با اشاره به قرار گرفتن صادرات کشور در محدوده‌ای نسبتاً ثابت در سال‌های گذشته، بر ضرورت ایجاد تحول در سیاست‌های توسعه صادرات تأکید کرد و افزود: برای افزایش پایدار صادرات، علاوه بر رفع موانع موجود، باید کیفیت و ترکیب کالاهای صادراتی و میزان ارزش‌آفرینی آن‌ها نیز مورد توجه قرار گیرد.
باقری یکی از محورهای اصلی تحول در صادرات کشور را تغییر ترکیب کالاهای صادراتی و حرکت به سمت محصولات با ارزش افزوده بالا دانست و گفت: بررسی تجربه سال‌های گذشته نشان می‌دهد که بخش قابل‌توجهی از صادرات ایران همچنان بر مواد خام و کالاهایی با ارزش افزوده پایین متکی است؛ درحالی‌که توسعه پایدار مستلزم حرکت به سمت تکمیل زنجیره ارزش و افزایش سهم محصولات فرآوری‌شده در سبد صادراتی کشور است.
