خرق عادت شاخص کل بورس

مسعود وطنخواه

شاخص کل بورس پس از مدت‌ها روند نزولی داشتن خرق عادت کرد و با ثبت حرکت صعودی سبزپوش شد.

شاخص کل بورس دیروز با رشد ۱۵هزار و ۶۸۰واحدی در تراز یک‌میلیون و ۲۰۲هزار واحدی ایستاد و برای چندمین بار پس از دست دادن سطح یک‌میلیون و ۲۰۰هزار واحدی، دوباره این سطح را پس گرفت.

صعود شاخص کل هر چند با رشد شرکت‌های با سرمایه بالا و پس از اقدامات گسترده سازمان بورس و نامه فعالان بازار سرمایه به شورای عالی اقتصاد جالب توجه بود اما ارزش معاملات ۴هزار میلیارد تومانی بورس خیلی جای خوشحالی ندارد. این میزان اندک ارزش معاملات مخصوصا اگر تداوم نداشته باشد نمی‌تواند دشت تشنه نقدینگی بورس را سیراب کند و فقط اثر کوتاه‌مدت دارد.

گروهی از نمادهای مهم و تاثیرگذار بورس نظیر دارا و پالایشی یکم در میانه بازار پس از رشد تقاضا با صف خرید همراه شدند اما در ادامه زمان معاملات این دو نماد با عرضه‌های صورت‌گرفته به تعادل رسیدند.

تعدادی از نمادها نیز صف خرید خود را حفظ کردند اما در این میان بیشتر نمادهای با سرمایه کوچک در بازار مثبت دیروز دارای صف فروش بودند که این نشانه نبود تقاضا در این نمادهاست. به عبارت دیگر، هنوز نمادهای کوچک بازار سرمایه نیاز به اصلاح دارند.

 این دوگانگی در نمادهای کوچک و بزرگ بازار سرمایه در بازدهی دو شاخص کل و هم‌وزن مشهود است. شاخص کل بورس روز گذشته بازدهی ۱.۳درصدی را در حالی ثبت کرد که شاخص هم‌وزن تنها بازدهی ۰.۰۴درصدی را تقدیم سرمایه‌گذاران کرد.

در شاخص کل تاثیر شرکت‌ها بر اساس بزرگی (تعداد سهام و مبلغ سرمایه) آنهاست؛ بنابراین ارزش تمام شرکت‌ها برابر نیست و وزن شرکت‌ها و مقدار در شاخص کل متفاوت است.

برای نمونه، نمادهای بزرگی همچون فملی، فولاد، فارس، خودرو، شستا، که تعداد سهام و معامله بیشتری دارند تاثیرگذارتر از شرکت‌های کوچک‌اند.

اما در محاسبه شاخص کل (هم‌وزن)، وزن و اندازه شرکت‌ها تاثیرگذار نیست و سرمایه آنها یکسان در نظر گرفته می‌شود؛ بنابراین تاثیر افزایش و کاهش سود و قیمت سهام شرکت‌ها در این شاخص به یک میزان اثر دارد.