سیگنال توافق بازارها را لرزاند

مریم غدیرپور

با اعلام رسمی پایان جنگ و دستیابی ایران و ایالات متحده به توافق صلح، نخستین واکنش در بازارهای جهانی نمایان شد؛ جایی که قیمت نفت در معاملات اولیه با کاهش روبه‌رو شد.

تحلیلگران می‌گویند فروکش کردن ریسک‌های ژئوپلیتیک و احتمال افزایش عرضه نفت از منطقه، از مهم‌ترین دلایل افت قیمت‌ها در ساعات نخست انتشار این خبر بوده است.

اقتصاددانان معتقدند این تحول می‌تواند نقطه عطفی برای اقتصاد منطقه و به‌ویژه بازارهای ایران باشد. به گفته برخی کارشناسان، پس از بازار نفت، واکنش‌ها احتمالاً در بازار ارز و طلا نیز دیده خواهد شد؛ جایی که کاهش تنش‌های سیاسی می‌تواند تقاضای احتیاطی را کاهش دهد و به تعدیل انتظارات تورمی کمک کند.

در بازار سرمایه نیز تحلیلگران از احتمال افزایش خوش‌بینی سرمایه‌گذاران سخن می‌گویند. به باور آنان، کاهش تنش‌های بین‌المللی می‌تواند زمینه بهبود مبادلات تجاری، تسهیل نقل‌وانتقالات مالی و افزایش سرمایه‌گذاری را فراهم کند؛ عواملی که به طور سنتی به تقویت بازار سهام کمک می‌کنند.

تحت تأثیر فضای مثبت ناشی از مذاکرات و انتشار خبر تفاهم میان ایران و آمریکا، بازار ارز نیز با واکنش قابل توجهی روبه‌رو شده است

با این حال برخی صاحب‌نظران اقتصادی تأکید دارند که واکنش پایدار بازارها به جزئیات توافق و نحوه اجرای آن بستگی خواهد داشت. از نگاه آن‌ها، اگر روند مذاکرات فنی و اجرای تعهدات با ثبات پیش برود، بازارها می‌توانند وارد دوره‌ای از آرامش و بازتنظیم انتظارات شوند.

در همین راستا روزنامه «عصر اقتصاد» با عباس سلیمیان، اقتصاددان و استاد دانشگاه، درباره پیامدهای این توافق بر بازارهای مالی گفت‌وگو کرده است.

وی بیان کرد: پایان تنش نظامی می‌تواند به کاهش ریسک‌های سیاسی در اقتصاد ایران و منطقه منجر شود و همین موضوع در کوتاه‌مدت بر انتظارات فعالان اقتصادی اثرگذار خواهد بود.

وی اشاره کرد: بازار نفت نخستین بازاری بود که به این خبر واکنش نشان داد و کاهش قیمت‌ها نشان‌دهنده افت ریسک‌های ژئوپلیتیک در نگاه معامله‌گران است.

سلیمیان همچنین تصریح کرد: در داخل کشور نیز بازار ارز، طلا و بورس معمولاً نسبت به چنین تحولات سیاسی واکنش سریع نشان می‌دهند. وی یادآور شد: در صورتی که اجرای توافق با ثبات و تداوم همراه باشد، فضای تصمیم‌گیری برای فعالان اقتصادی نیز آرام‌تر و قابل پیش‌بینی‌تر خواهد شد.

ریزش نفت و نوسان طلا در پی اعلام تفاهم صلح

این اقتصاددان بیان کرد: همزمان با بازگشایی بازارهای جهانی در ابتدای هفته و اعلام رسمی تفاهم میان ایران و ایالات متحده برای امضای یک یادداشت تفاهم با هدف پایان جنگ، بازگشایی تنگه هرمز و رفع محاصره دریایی، نخستین واکنش‌ها در بازارهای بین‌المللی نمایان شد.

وی اشاره کرد: در این شرایط قیمت جهانی نفت با کاهش همراه شد؛ چرا که معامله‌گران با فروکش کردن تنش‌ها و افزایش احتمالی عرضه انرژی، انتظارات خود را تعدیل کردند.

وی تصریح کرد: در مقابل، اونس جهانی طلا با نوساناتی همراه شد و بخشی از این تحولات نیز به تغییر انتظارات تورمی در اقتصاد آمریکا پس از پایان درگیری‌ها بازمی‌گردد.چنین تحولاتی نشان می‌دهد بازارهای مالی جهانی به سرعت به کاهش ریسک‌های ژئوپلیتیک واکنش نشان می‌دهند.

فشار فروش در بازار ارز با سیگنال مثبت توافق

این استاددانشگاه بیان کرد: تحت تأثیر فضای مثبت ناشی از مذاکرات و انتشار خبر تفاهم میان ایران و آمریکا، بازار ارز نیز با واکنش قابل توجهی روبه‌رو شده است.

وی اشاره کرد: افزایش عرضه و شکل‌گیری فشار فروش در بازار دلار از نخستین نشانه‌های تغییر انتظارات در میان فعالان اقتصادی است.

سلیمیان تصریح کرد: بر همین اساس پیش‌بینی می‌شود معاملات روز جاری با کاهش قابل توجهی همراه شود و نرخ دلار دست‌کم حدود ۵ هزار تومان افت کرده و در محدوده کانال ۱۶۰ هزار تومانی بازگشایی شود.

وی یادآور شد: بخش مهمی از این کاهش ناشی از افت تقاضای احتیاطی در بازار ارز است؛ زیرا با کاهش ریسک‌های سیاسی، انگیزه برای نگهداری دارایی‌های دلاری تا حدی کاهش می‌یابد.

این اقتصاددان تأکید کرد: با این حال تا زمانی که جزئیات توافق و روند اجرای آن به طور کامل روشن نشود، بازار ارز همچنان می‌تواند در محدوده‌های حمایتی و مقاومتی با نوسانات قابل توجهی مواجه باشد.

فشار فروش بر بازار طلا با سیگنال کاهش دلار

وی بیان کرد: بازار طلا و سکه در ایران همچنان به طور مستقیم از تحولات بازار ارز تأثیر می‌پذیرد و در شرایط کنونی نیز سایه دلار بر سر این بازار سنگینی می‌کند.

این استاددانشگاه اشاره کرد: با شکل‌گیری فضای خوش‌بینی ناشی از پیشرفت مذاکرات و کاهش تنش‌های سیاسی، فشار فروش در بازار طلا افزایش یافته و بخشی از سرمایه‌گذاران در حال تعدیل موقعیت‌های خود هستند.

وی تصریح کرد: اگر نرخ دلار نتواند در محدوده ۱۷۱ تا ۱۷۳ هزار تومان تثبیت شود، احتمال خروج سرمایه از بازار طلا افزایش خواهد یافت. از نگاه فعالان بازار، کاهش تقاضای احتیاطی در چنین فضایی می‌تواند باعث تشدید روند نزولی در قیمت طلا و سکه شود.

احتمال بازگشت طلا به کانال 16 میلیون تومان

وی یادآور شد: در صورت تداوم سیگنال‌های مثبت سیاسی و دستیابی به توافق اولیه، این ظرفیت وجود دارد که قیمت طلای ۱۸ عیار تا حوالی نیمه کانال ۱۶ میلیون تومانی عقب‌نشینی کند.

به گفته وی، تجربه‌های گذشته نیز نشان می‌دهد هرگاه سطح ریسک‌های سیاسی کاهش یافته، بازار طلا نیز با اصلاح قیمتی همراه شده است.

وی همچنین بیان کرد: بررسی داده‌های تاریخی نشان می‌دهد پیش از آغاز تنش‌های اخیر، کف قیمتی طلای ۱۸ عیار در محدوده ۱۶ میلیون و ۴۸۰ هزار تومان قرار داشته است. وی اشاره کرد: برای شکسته شدن این سطح قیمتی، بازار نیازمند دریافت سیگنال‌های قطعی و پایدار از پایان مناقشات و تثبیت شرایط سیاسی است.

در شرایط کنونی، بازار سرمایه توانسته گوی سبقت را از بازارهای دلار و طلا برباید و توجه بخش قابل توجهی از نقدینگی را به سوی خود جلب کند

وی تصریح کرد: در سناریوی امضای توافق اولیه و تداوم روند دیپلماتیک، این احتمال وجود دارد که نرخ دلار در محدوده ۱۵۰ تا ۱۶۰ هزار تومان به تعادل برسد. وی یادآور شد: در چنین شرایطی بازار طلا نیز می‌تواند به تدریج به سطوح قیمتی پیش از آغاز تنش‌ها بازگردد.

بورس پیشتاز بازارها در سایه توافق

سلیمیان بیان کرد: در شرایط کنونی، بازار سرمایه توانسته گوی سبقت را از بازارهای دلار و طلا برباید و توجه بخش قابل توجهی از نقدینگی را به سوی خود جلب کند.

وی اشاره کرد: کاهش ریسک‌های سیاسی و شکل‌گیری چشم‌انداز مثبت نسبت به آینده روابط خارجی، موجب افزایش امیدواری سهامداران شده است.

وی تصریح کرد: در سایه توافق انجام‌شده و در صورت تداوم ثبات سیاسی، می‌توان انتظار داشت رکوردشکنی‌های تازه‌ای در شاخص‌های بورسی رقم بخورد.

همچنین ورود سرمایه‌های جدید و تقویت انتظارات سودآوری شرکت‌ها، می‌تواند موتور محرک رشد پایدار در بازار سرمایه باشد.