مخالفت یونان و مصر با توافق لیبی و ترکیه برای اکتشاف نفت

ترجمه: محمود نواف مطلق

وزرای خارجه مصر و یونان روزیکشنبه ۹ اکتبر(۱۷مهر) امضای تفاهم اکتشاف ذخایر هیدروکربور (نفت) در آبهای لیبی را میان دولت لیبی و ترکیه در هفته گذشته غیرقانونی خواندند. این تفاهم نامه سه سال پس از توافقنامه بحث برانگیز تحدید حدود دریایی به امضاء رسید.

رئیس دولت لیبی مستقر در طرابلس دراین مورد می‌گوید: «این حق ماست که هرگونه توافقی را با هر کشوری که بخواهیم امضاء کنیم.» اما یونان و مصر دراین خصوص معتقدند براساس توافقنامه تحدید حدود دریایی ترکیه حق جستجوی ذخایر هیدروکربوردر آبهای لیبی را ندارد.

«نیکُس دانیاس» وزیر امورخارجه یونان دراین خصوص می‌گوید: «این توافقنامه ثبات امنیت در مدیترانه را تهدید می‌کند.

طرابلس دراین منطقه حاکمیت لازم برای امضای یک توافقنامه را ندارد؛ از اینرو توافقنامه‌اش غیرقانونی و غیرقابل قبول است.» وی تأکید کرد: «ما از تمامی ابزارهای قانونی برای دفاع از حقوق خود استفاده می‌کنیم.»

همتای مصری او«سامح شُکری» نیز می‌گوید: «دولت طرابلس که مهلت قانونی‌اش به‌سر آمده‌است مشروعیت امضای قرارداد را ندارد.» از ماه مارس( اسفند۱۴۰۰) تاکنون دو دولت بر سر تصاحب قدرت در لیبی رقابت می کنند. از زمان سقوط معمرقذافی در سال ۲۰۱۱ (۱۳۹۰) تاکنون هرج ومرج دراین کشور حاکم است.

«عبدالحمید دبیبه» رئیس دولت لیبی مستقر درطرابلس هفته گذشته از این توافقنامه دفاع کرد: «توافقنامه میان ترکیه و لیبی براساس توافقنامه های امضا شده میان دو کشور در قبل از سال ۲۰۱۱(۱۳۹۰) امضاء شده است. این حق ماست هرنوع توافقنامه ای با هر کشوری که می خواهیم امضاء کنیم.»

امضای یادداشت تفاهم میان یک هیئت بلند مرتبه از ترکیه و لیبی در طرابلس در دوشنبه گذشته ۳اکتبر (۱۱مهر) پس از امضای توافقنامه تحدید حدود دریایی در سال ۲۰۱۹(۱۳۹۸) صورت گرفته است.

توافقنامه‌ای که براساس آن آنکارا بر بخشهای وسیعی از مدیترانه شرقی صاحب حق می‌شود. از نظر مصر، یونان و همچنین قبرس این توافقنامه تجاوز به حقوق اقتصادی آنها درمنطقه ایست که درسالهای اخیر منابع گسترده‌ای از گاز درآن کشف شده‌است.

اتحادیه اروپا توافقنامه تحدید حدود دریایی سال  ۲۰۱۹ (۱۳۹۸) را محکوم کرده و پاریس امضای یادداشت تفاهم میان آنکارا و طرابلس را «برخلاف حقوق بین الملل» ارزیابی می‌کند. ترکیه برخلاف توافقنامه سال ۲۰۱۹ (۱۳۹۸) به دولت مستقر در طرابلس کمک کرد تاحمله رقیب خود ژنرال«خلیفه اَفتر» مرد قدرتمند شرق لیبی را برای تصاحب پایتخت دفع کند.

ترکیه با اعزام مشاوران نظامی و پهباد به کمک دولت مستقر در طرابلس آمد و ضرباتی را نیز به نیروهای ژنرال«خلیفه اَفتر» وارد کرد. ژنرالی که مورد حمایت روسیه و رقبای منطقه‌ای ترکیه به خصوص امارات متحده عربی و مصر است.

فرانسه جمعه ۷اکتبر (۱۵مهر) اعلام کرد ازامضای این یادداشت تفاهم برای جستجوی ذخایر هیدروکربور در آبهای لیبی میان ترکیه و لیبی باخبر شده و آنرا «مطابق با حقوق بین‌الملل در دریا» ارزیابی نمی‌کند. وزارت امور خارجه فرانسه در بیانیه ای اعلام کرده: «مواضع فرانسه دراین خصوص تغییر نخواهد کرد.

این اقدام حقوق حاکمیتی کشورهای عضو اتحادیه اروپا را نقض کرده و با حقوق بین‌الملل در دریا مطابقت ندارد. از اینرو نمی‌تواند برای دولتهای ثالث هیچگونه تبعات قانونی به بار آورد.»

منبع: روزنامه تریبیون