پتروشیمی در آستانه بازآرایی اقتصادی
سکینه مهرائی
صنعت پتروشیمی کشور وارد مرحلهای تازه از سیاستگذاری شده است، مرحلهای که در آن، توسعه صرفِ ظرفیتهای اسمی جای خود را به تمرکز بر تکمیل زنجیره ارزش، افزایش تولید واقعی، مدیریت پایدار خوراک و ارتقای نقش این صنعت در ثبات ارزی کشور داده است.
مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی با تشریح رویکردهای جدید دولت، از «بازآرایی اقتصادی پتروشیمی» بهعنوان یکی از محورهای کلیدی سیاست صنعتی کشور یاد میکند.
حسن عباسزاده، مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی در گفتوگو با خبرنگار عصراقتصاد، با اشاره به تغییر رویکرد دولت چهاردهم در سیاستگذاری این صنعت گفت: دولت چهاردهم پتروشیمی را نه صرفاً بهعنوان یک صنعت ارزآور، بلکه بهمثابه پیشران اصلی رشد صنعتی، تعادل ارزی و توسعه منطقهای میبیند.
وی افزود: بر همین اساس، تمرکز سیاستها از توسعه کمّی ظرفیتها به سمت افزایش تولید واقعی، تکمیل زنجیره ارزش و رفع گلوگاههای ساختاری معطوف شده است.
وی گفت: تجربه سالهای گذشته نشان داد که افزایش ظرفیت اسمی، بدون توجه به خوراک پایدار، بازار فروش و صنایع پاییندستی، لزوماً به رشد اقتصادی منجر نمیشود. وی افزود: دولت چهاردهم تلاش کرده است با نگاهی واقعبینانه، اولویت را به پروژههایی بدهد که یا زنجیره ارزش را تکمیل میکنند یا به افزایش بهرهوری واحدهای موجود منجر میشوند.
مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی با تأکید بر نقش حاکمیتی این شرکت گفت: مأموریت شرکت ملی صنایع پتروشیمی، ایجاد انسجام و هماهنگی میان دولت، هلدینگها و بخش خصوصی است. وی افزود: ما به دنبال ایفای نقش تنظیمگر هستیم؛ نقشی که هم از منافع ملی صیانت کند و هم فضای پیشبینیپذیر برای سرمایهگذاران فراهم آورد.
وی گفت: در این مسیر، گفتوگوی مستمر با فعالان صنعت، تشکلهای تخصصی و سرمایهگذاران در دستور کار قرار گرفته است. وی افزود: ثبات مقررات، شفافیت در تصمیمگیری و پرهیز از مداخلات مقطعی، از پیششرطهای توسعه پایدار صنعت پتروشیمی است و دولت چهاردهم تلاش کرده این اصول را در عمل محقق کند.
عباسزاده، یکی از مهمترین چالشهای صنعت را ناترازی خوراک دانست و گفت: محدودیت خوراک، بهویژه در حوزه گاز، واقعیتی است که نمیتوان آن را نادیده گرفت. وی افزود: سیاست دولت چهاردهم، مدیریت این ناترازی از مسیر توسعه پروژههای بالادستی، جمعآوری گازهای همراه نفت، تکمیل طرحهای انجیال و بهینهسازی مصرف انرژی در مجتمعهای پتروشیمی است.
وی گفت: افزایش تولید واقعی، بدون تأمین خوراک پایدار ممکن نیست. وی افزود: به همین دلیل، توسعه صنعت پتروشیمی بهصورت مستقیم به برنامههای بالادستی وزارت نفت گره خورده و این هماهنگی، یکی از تفاوتهای مهم سیاستگذاری در دولت چهاردهم با دورههای قبل است.
مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی با اشاره به توسعه متوازن منطقهای گفت: یکی از اهداف اصلی دولت، جلوگیری از تمرکز پروژهها در چند منطقه محدود است. وی افزود: توسعه قطبهای پتروشیمی در مناطق مختلف کشور، علاوه بر افزایش تابآوری اقتصادی، به ایجاد اشتغال پایدار و فعالسازی ظرفیتهای بومی منجر میشود.
وی گفت: برخلاف اشتغال کوتاهمدت پروژههای عمرانی، توسعه صنایع پاییندستی پتروشیمی میتواند اشتغال تخصصی و بلندمدت ایجاد کند. وی افزود: این رویکرد، همزمان با افزایش ارزش افزوده داخلی، به تعمیق ساخت داخل و ارتقای مهارت نیروی انسانی کمک میکند.
عباسزاده، درباره بومیسازی فناوری و کاتالیستها گفت: یکی از دستاوردهای مهم سالهای اخیر، کاهش وابستگی صنعت به واردات کاتالیستها و تجهیزات راهبردی بوده است. وی افزود: با حمایت هدفمند از شرکتهای دانشبنیان، امروز بخش قابلتوجهی از کاتالیستهای مورد نیاز صنعت در داخل کشور تولید میشود که این موضوع، علاوه بر صرفهجویی ارزی، ریسکهای ناشی از تحریم را کاهش داده است.
وی گفت: تعامل ساختاریافته میان مجتمعهای پتروشیمی و شرکتهای دانشبنیان، به شکلگیری یک زیستبوم نوآوری در صنعت منجر شده است. وی افزود: هدف ما این است که دانش فنی داخلی، به مزیت رقابتی پایدار در بازارهای منطقهای و جهانی تبدیل شود.
دولت با تغییر رویکرد سیاست صنعتی، تمرکز پتروشیمی را از توسعه ظرفیتهای اسمی به تکمیل زنجیره ارزش، افزایش تولید واقعی و ثبات ارزی هدایت میکند
مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی با اشاره به نقش این صنعت در صادرات و تأمین ارز کشور گفت: پتروشیمی یکی از شفافترین بخشهای اقتصادی کشور در حوزه صادرات و بازگشت ارز است. وی افزود: شرکتهای پتروشیمی در سالهای اخیر نشان دادهاند که در بازگشت ارز صادراتی، عملکردی قابل اتکا دارند و همین موضوع، جایگاه این صنعت را در سیاستهای کلان اقتصادی تقویت کرده است.
وی گفت: با بهبود سیاستهای ارزی و تسهیل فرآیندهای نقلوانتقال پول، میتوان نقش پتروشیمی در ثبات ارزی کشور را بیش از پیش تقویت کرد. وی افزود: این صنعت میتواند بهعنوان یک ضربهگیر اقتصادی، در برابر شوکهای بیرونی عمل کند.
عباسزاده، در پایان خطاب به سرمایهگذاران گفت: مسیر آینده صنعت پتروشیمی، از دل تکمیل زنجیره ارزش میگذرد. وی افزود: سرمایهگذاری در محصولات با ارزش افزوده بالاتر، هم سودآوری بیشتری دارد و هم پایداری اقتصادی شرکتها را افزایش میدهد.
وی گفت: شرکت ملی صنایع پتروشیمی آماده تعامل همهجانبه با بخش خصوصی داخلی و خارجی است. وی افزود: وجود خوراک، زیرساخت و بازار، مزیتهای انکارناپذیر صنعت پتروشیمی ایران است و اگر این مزیتها بهدرستی مدیریت شوند، پتروشیمی میتواند به یکی از ستونهای اصلی بازآرایی اقتصادی کشور تبدیل شود.
