سامسونگ و ال‌جی از مرز وارد می‌شوند
سیما گودرزی
بازار لوازم خانگی ایران پس از چند سال محدودیت، شاهد تغییر تازه‌ای در یکی از مسیرهای ورود کالا است؛ تغییری که نام دو برند شناخته‌شده کره‌ای، سامسونگ و ال‌جی، را بار دیگر در کانون توجه بازار قرار داده است.
بر اساس ابلاغ جدید سازمان توسعه تجارت ایران، محدودیت‌های مربوط به نشان تجاری و مبدأ کالا برای واردات لوازم خانگی کره‌جنوبی توسط تعاونی‌های مرزنشین برداشته شده و این تعاونی‌ها می‌توانند در چارچوب مقررات تجارت مرزی، کالاهای این گروه را وارد کنند.
این تصمیم پس از بررسی موضوع در کارگروه ماده ۱۲ قانون ساماندهی مبادلات مرزی اتخاذ و در اواخر شهریور از سوی دفتر مقررات صادرات و واردات سازمان توسعه تجارت به گمرک اعلام شده است.
در مکاتبه‌ای که نرگس باقری زمردی، مدیرکل دفتر مقررات صادرات و واردات سازمان توسعه تجارت، خطاب به مدیرکل دفتر واردات گمرک ایران داشته، بر رفع محدودیت در حوزه نشان‌های تجاری و مبدأ کالای وارداتی برای لوازم خانگی کره‌جنوبی توسط مرزنشینان تأکید شده است.
اهمیت این تغییر از آنجا ناشی می‌شود که محدودیت پیشین صرفاً به یک برند مشخص محدود نبود و عملاً ورود کالاهای کره‌ای را برای تعاونی‌های مرزنشین با محدودیت‌هایی مواجه می‌کرد. حالا با تصمیم جدید، برندهایی مانند سامسونگ و ال‌جی که از مهم‌ترین نام‌های تجاری کره‌جنوبی در بازار لوازم خانگی هستند، از منظر نشان تجاری با مانع پیشین مواجه نیستند.
سازمان توسعه تجارت با ابلاغ تصمیم کارگروه ماده ۱۲، محدودیت واردات لوازم خانگی با برند کره‌جنوبی توسط تعاونی‌های مرزنشین را برداشت؛ تصمیمی که مسیر ورود کالاهای این برندها را بازتر می‌کند، اما به معنای آزادسازی واردات رسمی لوازم خانگی بزرگ نیست
با این حال، یک نکته در تفسیر این تصمیم اهمیت ویژه‌ای دارد؛ برند کره‌ای الزاماً به معنای ساخت کره‌جنوبی نیست. سامسونگ و ال‌جی شرکت‌هایی کره‌ای هستند، اما محصولات آنها در کشورهای مختلف تولید می‌شود.
بنابراین آنچه در مقررات جدید موضوعیت پیدا کرده، رفع محدودیت مربوط به برند و مبدأ در چارچوب تجارت مرزی است و نباید آن را به معنای تولید تمام محصولات این دو شرکت در کره‌جنوبی تلقی کرد.
از سوی دیگر، این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده که واردات رسمی لوازم خانگی بزرگ همچنان با ممنوعیت مواجه است. سازمان توسعه تجارت پس از انتشار خبرهایی با عنوان آزاد شدن واردات سامسونگ و ال‌جی توضیح داد که موضوع جدید به تجارت مرزی مربوط است و واردات رسمی کالاهایی مانند یخچال و یخچال‌فریزر همچنان ممنوع باقی مانده است.
نرگس باقری زمردی نیز در توضیح این تصمیم تأکید کرده که اتفاق جدید، ایجاد یک مسیر کاملاً تازه برای ورود لوازم خانگی کره‌ای نیست؛ چرا که این کالاها پیش از این نیز در قالب رویه‌های کولبری و ملوانی امکان ورود به کشور را داشتند.
به گفته او، مسئله اصلی در تصمیم جدید، رفع تفاوت میان تعاونی‌های مرزنشین و سایر رویه‌های تجارت مرزی بوده است؛ به این معنا که تعاونی‌های مرزنشین نیز بتوانند در شرایطی مشابه کولبران و ملوانان نسبت به واردات لوازم خانگی برند کره‌جنوبی اقدام کنند.
این تفکیک، اهمیت اقتصادی تصمیم اخیر را روشن‌تر می‌کند. آنچه تغییر کرده، سیاست کلی واردات لوازم خانگی به کشور نیست، بلکه یکی از مسیرهای تجارت مرزی برای ورود این کالاها با محدودیت کمتری روبه‌رو شده است.
در نتیجه، از یک سو امکان حضور دوباره محصولات برندهای کره‌ای در بازارهای مرزی می‌تواند افزایش یابد و از سوی دیگر، هنوز نمی‌توان از بازگشت واردات رسمی و گسترده سامسونگ و ال‌جی به بازار ایران سخن گفت.
موضوع مهم بعدی، نحوه اثرگذاری این تصمیم بر بازار است. میزان واردات مجاز، نوع کالاهایی که تعاونی‌های مرزنشین می‌توانند وارد کنند و نحوه توزیع آنها پس از ترخیص، تعیین خواهد کرد که این تغییر تا چه اندازه می‌تواند بر عرضه و قیمت لوازم خانگی در بازار کشور اثر بگذارد.
به این ترتیب، درِ ورود لوازم خانگی برندهای کره‌ای از یک مسیر مشخص به روی مرزنشینان بازتر شده است؛ اما درِ تجارت رسمی همچنان بسته است.
سامسونگ و ال‌جی می‌توانند از مسیر تجارت مرزی دوباره سهمی از بازار کالاهای وارداتی داشته باشند، ولی تصمیم اخیر را نمی‌توان معادل بازگشت رسمی این دو شرکت به بازار ایران یا لغو کامل ممنوعیت واردات لوازم خانگی دانست.
