مریم غدیرپور
بهرام شکوری؛ رئیس انجمن سنگ ایران در نشست خبری هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی سنگ ایران در محلات و نیم‌ور با اشاره به ظرفیت‌های صنعت سنگ کشور گفت: اگر ظرفیت‌های این صنعت به‌درستی هدایت و از آن حمایت شود، صنعت سنگ می‌تواند حداقل ۵ میلیارد دلار ارزآوری و صادرات برای کشور ایجاد کند؛ ظرفیتی که در کنار اشتغال‌زایی، می‌تواند جایگاه صنعت سنگ را در اقتصاد کشور پررنگ‌تر کند.
رئیس انجمن سنگ ایران در نشست خبری هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی سنگ ایران در محلات و نیم‌ور که 14 تا 17 مهرماه برگزار خواهد شد، درباره این دوره نمایشگاه سنگ ایران تصریح کرد: این نمایشگاه با تمرکز بر سنگ‌های کوپ و محصولات تولیدشده در صنعت سنگ کشور برگزار می‌شود و امسال بیش از ۶۰۰ شرکت داخلی و خارجی در آن حضور دارند.
نمایشگاه در فضایی حدود ۱۲۰ هزار مترمربع برگزار شده و بیش از ۴۵ هزار تن سنگ کوپ در آن عرضه خواهد شد.
همچنین هیات‌های تجاری از کشورهایی مانند روسیه، پاکستان، ترکیه، هند و مصر برای حضور در نمایشگاه دعوت شده‌اند.
شکوری افزود: برای نخستین‌بار میز خدمت سنگ با حضور کارشناسان معاونت معدنی، سازمان توسعه تجارت، سازمان نظام مهندسی معدن و نمایندگان دانشگاه علم و صنعت در نمایشگاه برپا می‌شود.
برگزاری پنل‌های تخصصی و کارگاه‌های آموزشی، برنامه‌های فرهنگی و هنری، کمپین پشت سنگ یک زندگی برقرار است و بررسی موضوعاتی مانند ریسک‌های صنعت سنگ و مسائل خانواده فعالان این حوزه نیز از دیگر برنامه‌های نمایشگاه است.
رئیس انجمن سنگ ایران با اشاره به فعال شدن دوباره ستاد سنگ گفت: با پیگیری انجمن و همکاری وزارت صمت، ستاد سنگ که پیش از این به‌عنوان شورای سیاست‌گذاری سنگ فعالیت می‌کرد، دوباره فعال شده و مسائل حوزه اکتشاف، استخراج، فرآوری و صادرات سنگ در این ستاد بررسی می‌شود.
همچنین چهاردهمین جلسه میز سنگ کشور و نشست مشترک کمیسیون معدن اتاق ایران با اتاق اراک در حاشیه نمایشگاه برگزار خواهد شد.
در سال ۱۴۰۳ حدود ۱۰ تا ۱۲ میلیون تن سنگ در ایران تولید شده است، رقمی که در مقایسه با حدود ۴۲ میلیارد دلار ارزش صادرات سنگ در جهان، سهم بسیار محدودی دارد
رئیس کمیسیون معدن اتاق ایران با اشاره به ورود فناوری‌های جدید به صنعت سنگ ایران گفت: یکی از فناوری‌های جدید، دستگاه‌های برش با سیم‌هایی به ضخامت نزدیک به نخ دندان است که در حال حاضر برای سنگ‌های نرم استفاده می‌شود و می‌تواند ضمن کاهش ضایعات، راندمان استخراج و فرآوری را افزایش دهد.
به گفته شکوری، استفاده از این فناوری می‌تواند حدود ۳۵ تا ۴۰ درصد استحصال بیشتری از سنگ کوپ ایجاد کند و هزینه تمام‌شده را کاهش دهد.
شکوری همچنین بر ضرورت کاهش ردپای کربن در صنعت سنگ تأکید کرد و گفت: برنامه‌هایی برای آموزش و توسعه شناسنامه زیست‌محیطی محصولات، برگزاری دوره‌های مرتبط با ردپای کربن و حضور فعال در اجلاس اقلیمی کاپ ۳۱ در آنتالیا در دستور کار قرار دارد.
هدف از این اقدامات، کاهش انتشار کربن، کاهش هزینه تولید و ایجاد مزیت رقابتی برای صادرکنندگان سنگ ایران است.
رئیس انجمن سنگ ایران با اشاره به تشکیل فدراسیون جهانی سنگ گفت: با همکاری انجمن‌های سنگ کشورهای مختلف، ائتلاف و فدراسیون جهانی سنگ شکل گرفته است تا جایگاه سنگ طبیعی در بازارهای جهانی تقویت شود.
یکی از اهداف این مجموعه، ایجاد شناسنامه یا پاسپورت کربنی برای سنگ است تا میزان انتشار کربن محصول از مرحله استخراج در معدن تا رسیدن به مقصد مشخص شود و صنعت سنگ طبیعی بتواند با استناد به این داده‌ها، جایگاه خود را در بازار جهانی تقویت کند.
سوخت، حمل‌ونقل و موانع ارزی سد راه توسعه صادرات
شکوری با اشاره به آمار تولید و صادرات سنگ کشور گفت: در سال ۱۴۰۳ حدود ۱۰ تا ۱۲ میلیون تن سنگ در ایران تولید شده است، اما ارزش صادرات این محصول حدود ۲۳۰ میلیون دلار بوده است؛ رقمی که در مقایسه با حدود ۴۲ میلیارد دلار ارزش صادرات سنگ در جهان، سهم بسیار محدودی دارد.
وی افزود: حدود ۸۵ درصد سنگ تولیدی کشور در داخل فرآوری و مصرف می‌شود و نزدیک به ۱۵ درصد به صادرات اختصاص دارد که حدود ۵ درصد آن به‌صورت کوپ و ۱۰ درصد به‌صورت سنگ بریده‌شده صادر می‌شود.
این در حالی است که ترکیه در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۵ میلیون تن سنگ تولید کرده و نزدیک به ۴۱ درصد تولید خود را صادر کرده است.
شکوری با اشاره به برگزاری نمایشگاه بین‌المللی سنگ ایران اظهار کرد: این نمایشگاه می‌تواند محلی برای معرفی تنوع سنگ‌های ایران به خریداران خارجی باشد تا به جای مراجعه به معادن مختلف کشور، محصولات را در یک مکان ببینند، انتخاب کنند و سفارش دهند.
عرضه کوپ سنگ در بازارهای جهانی می‌تواند زمینه‌ساز شناخته‌شدن آن و در ادامه توسعه صادرات سنگ فرآوری‌شده باشد.
رئیس انجمن سنگ ایران همچنین کمبود سوخت را یکی از مشکلات جدی معادن دانست و گفت: بخش قابل‌توجهی از ماشین‌آلات معدنی کشور قدیمی و پرمصرف هستند و سال گذشته میزان توزیع سوخت نیز حدود ۲۵ درصد کمتر از نیاز اعلام‌شده بود.
در نتیجه برخی معادن ناچار به خرید سوخت از بازار آزاد شدند و در مواردی با پرونده‌های مرتبط با قاچاق مواجه شدند.
این فعال اقتصادی با اشاره به مشکلات حمل‌ونقل در شرایط جنگی گفت: طولانی‌شدن صف کامیون‌ها در مرزهای زمینی و توقف محموله‌ها می‌تواند صادرات را با جریمه و از دست رفتن مشتری مواجه کند.
لازم است با کشورهای همسایه برای تسریع عبور کامیون‌ها هماهنگی شود و برای محموله‌های صادراتی دارای مشتری، مسیرهای ویژه یا «گرین‌لاین» در نظر گرفته شود.
وی افزود: در جریان برگزاری همین نمایشگاه نیز برخی محموله‌های سنگ به دلیل مشکلات گمرکی و حمل‌ونقل با تأخیر به مقصد رسیدند و با هماهنگی انجمن سنگ ایران و گمرک، بخشی از این محموله‌ها خارج از نوبت ترخیص و منتقل شدند.
رئیس انجمن سنگ ایران تأکید کرد: مطالبه اصلی فعالان اقتصادی، کاهش موانع و مقررات دست‌وپاگیر است تا تولیدکنندگان و صادرکنندگان بتوانند فعالیت خود را ادامه دهند.
در شرایط فعلی، مسئله صنعت سنگ دیگر صرفاً توسعه نیست، بلکه حفظ تولید و اشتغال موجود است و رفع موانع می‌تواند به تداوم فعالیت این بخش کمک کند.
