فولاد سبز، تحول اساسی یا شعار توخالی

زینب غضنفری

سمپوزیوم فولاد با محوریت و موضوع فناوری های موجود و نوآورانه بازیافت پسماندها در فرآیند تولید فولاد سبز در کیش و با حضور شرکت های فولادی و متخصصان داخلی و خارجی و با همکاری دانشگاه ها در جریان است.

این در حالی است که صنعت فولاد درجهان در تقابل با دو نیرو قرار دارد، افزایش تقاضا برای کاهش کربن و چالش‌های عملی برای رسیدن به این هدف.

فولاد سبز، با استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر و فرآیندهای کم‌کربن، به عنوان راه‌حلی اساسی برای جلوگیری از افزایش دما و کاهش دی اسید کربن به عنوان برهم زننده اکوسیستم های حیاتی جهان معرفی شده است. اما آیا این تحول تنها یک شعار است یا به واقعیتی ملموس تبدیل خواهد شد؟

صنایع فولاد سبز در ایران به تولید فولاد با کیفیت بالا و با کاهش اندک‌تری از کربن تمرکز دارند. این صنایع به تولید فولادی کم‌کربن می‌پردازند که به کاهش آلاینده‌های ذاتی و افزایش عمر زندگی ساختمان‌ها کمک می‌کند.

فولاد سبز در حال حاضر یکی از محصولات صنعتی مهم در ایران است که در صنایع مختلفی از جمله ساخت‌وساز، خودروسازی، و صنایع سنگ‌کاری استفاده می‌شود. ایران به دلیل استفاده از گاز و برق در صنایع فولاد به جای زغال سنگ از فولاد سبز یکی از کشورهای پیشتاز در تولید فولاد سبز در جهان است.

فولاد سبز به‌عنوان یکی از اصلی‌ترین پاسخ‌ها به چالش‌های زیست‌محیطی صنعت فولاد جهان مطرح است و برای حفظ جایگاه ایران در تولید فولاد سبز و حتی فرار از محدودیت 2050 باید برنامه ریزی های جدی تر و جدیدی را دنبال کند. اما آیا دولت‌ به اندازه کافی برای حمایت از این تحول حیاتی تلاش می‌کنند؟

در سمپوزیوم فولاد کیش 1403، متخصصین و صاحب‌نظران گرد هم می‌آیند تا در مورد راهکارهای کاهش کربن در فرایندهای تولید فولاد بحث کنند. این همایش با هدف بررسی جدیدترین تکنولوژی‌ها و استراتژی‌های پایدار برای رسیدن به تولیدات فولادی دوستدار محیط‌ زیست برگزار می‌شود اما بیش از هم نیازمند شنیدن صدای فعالان و متخصصان این صنعت از سوی دولتمردان است.

به ویژه آنکه امسال یکی از مسائل مهمی که در این سمپوزیوم مطرح می‌شود، دوام اقتصادی و سودآوری بازیافت پسماندها و نقش آن در کاهش هزینه‌های تولید است. به علاوه، استفاده از اتوماسیون و هوش مصنوعی در مدیریت بازیافت پسماندها، و نقش اقتصاد چرخشی در به حداقل رساندن ضایعات در چرخه تولید فولاد سبز، از دیگر مباحث مهم این سمپوزیوم خواهد بود.

حال سوال این است آیا صنعت فولاد به سمت سبز شدن پیش می‌رود یا اینکه بدون همراهی دولت تنها شعاری زیبا باقی می ماند؟

مسیر پیش رو به سوی فولاد سبز نیازمند همکاری و نوآوری و برنامه ریزی بلند مدت با بودجه حساب شده است و در این مسیر دولت باید با ارائه سیاست‌های حمایتی، تسهیلات مالی و مشوق‌های اقتصادی، مسیر را برای تولید فولاد سبز هموار کنند.

توجه داشته باشیم که فولاد سبز نه‌تنها به‌عنوان یک انتخاب محیط‌زیستی، بلکه به‌عنوان یک الزام اقتصادی و اجتماعی برای حفظ آینده سیاره زمین مطرح است.