لزوم تقویت روابط مردمی در قوه قضاییه

سیف الله یزدانی

هفته قوه قضاییه که هر سال در ایام شهادت عالم شهید و مظلوم آیت الله دکتر سیدمحمد حسینی بهشتی و 72 تن از یارانش برگزار می شود، فرصت مغتنمی است تا مروی بیشتر بر مفاهیم حقوقی و قضایی و عملکرد این قوه داشته باشیم.

فلسفه وجودی این قوه در مقایسه با دو قوه دیگر، این تفاوت را دارد که وظایف و اختبارات قوه مجریه و قوه مقننه در قبال ملت، در چارچوب قوانین مدنی و عقود قابل تبیین و تصدی است.

دولت در قبال مالیات و بهره برداری از انفال و دارایی های ملی بایدوظایفی را اجرا کند و مجلس رابطه وکیل و موکلی با مردم دارد. اما قوه قضاییه نهاد حکومتی است و حق داوری و صدور حکم درروابط بین مردم و عملکرد قوا داشته، حافظ حقوق و دارایی های جامعه است.

بر این اساس قوام ، سلامت و ثبات جامعه در گرو قوه قضاییه سالم ، قدرتمند و مورد اعتماد جامعه شکل می گیرد، بنابراین سخنان دیروز سخنگوی قوه قضاییه پیش از خطبه های نماز جمعه تهران، در مورد لزوم حمایت و تقویت قوه قضاییه امری منطقی و ملی است.

در نتیجه نقد، ارزیابی و اطلاع رسانی در مورد این قوه باید حافظ اقتدار و اعتبار این قوه قضاییه باشد و مانند سایر امور جاری نمیتوان در این خصوص دست و دلبازی کرد ویا امور قضایی کشور را در قالب گرایش های سیاسی و جناحی تحلیل و ارزیابی کرد.

بدیهی است حفظ شان و جایگاه داوران جامعه نباید کمتر از داوران ورزشی جدی گرفته شود، در غیر این صورت اولین کسانی که از ضعف قوه قضاییه و جایگاه آن بهره خواهند برد متخلفین و متجاسرین جامعه خواهند بود نه ذیحقان.

نکته ظریفی که در اینجا مطرح است این که در اسلام قاضی علاوه بر عدالت و سلامت ، باید خوشنام نیز باشد، تا آحاد جامعه در ارجاع امور خود به وی دچار تردید نشوند. بنابراین حفظ جایکاه و شانیت قوه قضاییه علاوه بر احاد مردم ، مسئولیت های جدی را متوجه خود قوه می کند.

طبیعتا اظهارات و موضع گیری های جناح های سیاسی و ذینفعان خاص در مورد قوه قضاییه در این بخش ارزشی نخواهد داشت ، چرا که ممکن است آنان برای تقویت جناح خود و یا حفظ منافعشان از موازین تقوا دور بیفتند، اما سازمان قضایی کشور باید رابطه صمیمی و تعاملی با مردم را سرلوحه کار خود قرار دهد.

شهید فقید قوه قضاییه دو موضوع در مدیریت قوه قضاییه بطور جدی مد نظر داشت، اول کزارشگری دقیق به مردم و دوم ایجاد سیستم ارشاد و راهنمایی ارباب رجوع دادگاه ها.

اکنون با گذشت بیش از 36 سال از فقدان ان مرد الهی و تحولات کسترده فناوری های ارتباطات ، به نظر می رسد قوه قضاییه باید سازوکارهای مدرن و کار امدی در روابط خود با مردم عادی طراحی و اجرا کند تا زمینه اعتمادرا تقویت و نگرانی ها و شبهات روزمره مردم را حل و رفع نماید.

مطمئنا شان عالمان مستقر در راس قوه قضاییه فراتر از آن است  که دغدغه پست و مقام و تبلیغ برای خود داشته باشند، اما تقویت رابطه اعتماد با مردم و ایجاد صمیمیت با جامعه، برای تک تک انها یک وظیفه ملی و اسلامی است و امید است با تقویت بخش روابط مردمی این نهاد حاکمیتی به ثبات و رشد و بالندگی جامعه کمک کنیم.