آمریکا و رژیم صهیونیستی در جریان جنگ رمضان در دو مرحله به شرکت فولاد مبارکه بهعنوان بزرگترین قطب تولید فولاد در منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا حمله کردند و این حملات موجب آسیب دیدن بخشهایی از مجتمع فولاد مبارکه و خروج برخی خطوط از چرخه تولید شد.
حملات یادشده را میتوان از جوانب مختلف مورد تحلیل و بازخوانی قرار داد. این تحلیل حمله به فولاد مبارکه را در کنار یک چالش چندجانبه اقتصادی-اجتماعی،آزمونی برای ظرفیت همافزایی کل اکوسیستم صنعتی کشور ارزیابی میکند.
بازسازی این مجموعه که قلب زنجیره فولاد ایران محسوب میشود، تنها با مشارکت هماهنگ نهادهای حاکمیتی، مراکز علمی، بخش خصوصی و بدنه انسانی صنعت فولاد امکانپذیر خواهد بود.
پایگاه خبری تحلیلی ایراسین؛ فولاد مبارکه صرفاً یک کارخانه تولیدی نیست؛ این مجموعه در عمل محور یک زنجیره گسترده صنعتی است که هزاران شرکت تابعه، تأمینکننده و همکار در سراسر کشور را دربرمیگیرد.
از معادن و واحدهای گندلهسازی گرفته تا شرکتهای نورد، حملونقل و خدمات فنی، همگی بهنوعی با این مجموعه پیوند دارند. از این منظر، بازسازی فولاد مبارکه به معنای احیای بخشی از موتور محرک صنعت و اشتغال کشور است و هرگونه وقفه در فعالیت آن میتواند پیامدهایی فراتر از یک واحد صنعتی داشته باشد.
نقش سیاستگذاری حاکمیتی در دوران بازسازی
در چنین شرایطی، نقش نهادهای حاکمیتی در دولت بهویژه وزارت صنعت، معدن و تجارت و مجلس شورای اسلامی اهمیت ویژهای پیدا میکند. سیاستگذاریهای حمایتی، تسهیل در تأمین مواد اولیه و تجهیزات و همچنین بازنگری در برخی مقررات میتواند روند بازسازی را تسریع کند.
در کنار این موارد، نظام مالیاتی و سیاستهای صادراتی نیز میتوانند نقش تعیینکنندهای داشته باشند. در دوره بازسازی، انعطاف در مقررات مالیاتی، تسهیل فرایندهای تجاری و حمایت از صادرات محصولات فولادی میتواند به حفظ جریان نقدینگی و پایداری فعالیت شرکتها در زنجیره فولاد کمک کند.
دانش و فناوری؛ موتور بازسازی صنعتی
بازسازی یک مجتمع صنعتی در مقیاس فولاد مبارکه، بدون اتکا به ظرفیتهای علمی و فناوری کشور دشوار خواهد بود. دانشگاهها، شرکتهای دانشبنیان و مراکز تحقیقاتی میتوانند در طراحی راهکارهای فنی، بومیسازی تجهیزات، ارتقای فناوری و افزایش تابآوری خطوط تولید نقشآفرین باشند.
در سالهای گذشته، تجربه موفق همکاری صنعت فولاد با شرکتهای دانشبنیان نشان داده که بسیاری از نیازهای فناورانه این صنعت را میتوان با تکیه بر توان داخلی تأمین کرد. در شرایط کنونی نیز این ظرفیت میتواند به یکی از مهمترین پشتوانههای بازسازی تبدیل شود.
توان بخش خصوصی و شرکتهای فنی مهندسی
در کنار نهادهای علمی، شرکتهای فنی، مهندسی و عملیاتی بخش خصوصی نیز نقش مهمی در این مسیر خواهند داشت. این شرکتها با تجربههای عملیاتی در حوزه تعمیرات اساسی، مهندسی معکوس و اجرای پروژههای صنعتی میتوانند در بازگرداندن سریعتر خطوط تولید به مدار فعالیت مشارکت کنند. در واقع، بازسازی فولاد مبارکه میتواند به صحنهای برای همافزایی ظرفیتهای صنعتی کشور تبدیل شود؛ جایی که تجربههای عملیاتی، دانش مهندسی و توان اجرایی در کنار یکدیگر قرار میگیرند.
سرمایه انسانی؛ ستون اصلی بازگشت به تولید
در نهایت، هیچ فرایند بازسازی صنعتی بدون نقشآفرینی نیروی انسانی ممکن نیست. کارگران، مهندسان و متخصصان صنعت فولاد که سالها تجربه کار در این حوزه را دارند، اصلیترین سرمایه این مسیر محسوب میشوند. در کنار آنان، بازنشستگان نخبه صنعت فولاد نیز میتوانند با انتقال تجربه و دانش عملیاتی خود به نسل جدید مهندسان و مدیران، در تسریع فرایند بازسازی نقش مهمی ایفا کنند.
زنجیره فولاد مبارکه؛ شبکهای برای عبور از بحران
یکی از مهمترین ظرفیتها در این مسیر، شبکه گسترده شرکتهای زنجیره فولاد مبارکه است؛ مجموعهای از دهها شرکت در حوزههای مختلف معدنی، صنعتی و خدماتی که در سراسر کشور فعالیت میکنند. این شبکه میتواند در تأمین تجهیزات، خدمات فنی، پشتیبانی عملیاتی و حتی جبران بخشی از ظرفیت تولیدی ازدسترفته نقش مهمی ایفا کند.
بازسازی فولاد مبارکه، اگرچه یک چالش بزرگ صنعتی است، اما میتواند فرصتی برای نمایش توان همبستگی صنعتی کشور باشد؛ همبستگیای که در آن دولت، صنعت، دانشگاه و جامعه کارگری در کنار یکدیگر برای احیای یکی از مهمترین زیرساختهای تولیدی کشور تلاش میکنند.
