تحول دیجیتال در صنعت بانکداری؛ یک فرصت کارآفرینانه

دکتر محمدحسن ترابی/ کارشناس مسائل بانکداری و کارآفرینی

تحول دیجیتال در صنعت بانکداری یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر است، چرا که به دلیل شخصی‌سازی خدمات و خلق ارزش‌های جدید مبتنی بر نوآوری، رویکردهای سنتی دیگر کارکردی در دنیای رقابت خدمات مالی ندارند که این امر موجب می‌شود بانک‌ها روش‌های محافظه‌کارانه را کنار گذاشته و سفر خود به سوی تحول دیجیتال را آغاز کنند.

تحول دیجیتال در صنعت بانکداری نتیجه تلفیق فناوری‌های دیجیتال و استراتژی‌های هوشمندانه و نوآورانه است که سبب افزایش کارایی عملیاتی، بهبود تجربه مشتری و کاهش هزینه‌ها می‌گردد و بانک‌ها را قادر می‌سازد تا خدمات ایمن را با کیفیتی مطلوب، از طریق کانال‌های یکپارچه دیجیتال ارائه دهند.

تحول دیجیتال ایجاد تغییر در یک مقطع زمانی نیست؛ بلکه یک فرهنگ و نوعی فرآیند تغییر مداوم است که از طریق ایجاد مدل‌های کسب ‌و کار در بستر فناوری‌های نوین و ابزارهای پیشرفته ارتباطی و دیجیتالی شکل می گیرد تا با درک و برآوردن نیازهای متغیر مشتریان بر اساس فرصت‌های شکل گرفته، ضمن ایجاد ارزش برای ذینفعان، یک تجربه بانکداری یکپارچه و کارآمد را ایجاد کند.

تحول دیجیتال مبتنی بر فناوری‌های دیجیتال است که با ایجاد ارزش مبتنی بر فناوری، در یک اکوسیستم، منجر به ایجاد اقتصاد دیجیتالی می‌شود که تبدیل به یکی از مهم‌ترین پایه‌های شکل‌گیری انقلاب چهارم و پنجم صنعتی در جهان شده است. شرط لازم و کافی در این اقتصاد، نوآوری است چرا که به دلیل رقابت، تمرکز عمده، بر ارائه خدمات و محصولات جدید با چرخه عمر کوتاه بوده و معمولاً سازمان هایی موفق خواهند بود که علاوه بر داشتن رفتارهای کارآفرینانه در خلق سرویس‌های جدید پیشرو باشند.

فرآیند تحول دیجیتال شامل سه مرحله اساسی ارزیابی، تدوین استراتژی و پیاده سازی و اخذ بازخورد است که در مرحله نخست، فناوری و فرآیندهای موجود مورد ارزیابی قرار می‌گیرند و اهداف کسب و کار، سیستم‌ها و زیرساخت های مورد نیاز و فهرست گسترده ای‌ از فرآیندهایی که نیازمند تغییرند، مشخص می‌شوند.

در مرحله دوم، استراتژی و نقشه راه پیاده‌سازی تحول دیجیتال تدوین می‌گردد که شامل شناسایی اهداف و موارد مهمی از جمله جدول زمانی، بودجه و منابع مورد نیاز است. همچنین در این مرحله داده‌های موجود از مشتریان، نیازها و ترجیحات آنان نیز تجزیه و تحلیل می شود.

مرحله سوم شامل ایجاد تغییرات و معرفی فناوری و فرآیندهای موجود و یا جدید است و بانک‌ها در این مرحله از فناوری برای تغییر محصولات، جذب مشتریان، توانمندسازی کارکنان و بهینه‌سازی عملیات استفاده نموده و با ایجاد عملیات انعطاف‌پذیر، ایمن و سازگار، تسریع نوآوری و بهبود تجربه مشتری در فضای ابری را تسهیل می‌کنند.

بنابر آنچه گفته شد، در دنیای امروز، بانکداری از ارائه خدمات در محیط‌های فیزیکی فاصله گرفته و فناوری‌های نوین نقش مهمی در ایجاد نوآوری در ارائه خدمات و محصولات جدید و بهبود تجربه کاربر و افزایش کارایی بانک‌ها ایفا می کند.

تحول دیجیتال این امکان را برای بانک‌ها فراهم می کند تا با شناسایی، ارزیابی و بهره‌برداری از فرصت های فناورانه از طریق هوش مصنوعی، بلاکچین و بانکداری ابری که سه رکن اصلی تحول در بانکداری آینده بشمار می روند، بروز رفتارهای کارآفرینانه در این صنعت را تسهیل نموده تا ضمن کاهش هزینه‌ها و ریسک‌ها، خدمات با کیفیت و مورد نیاز مشتریان را ارائه نمایند و موجب مشعوف سازی آنها گردند.