دوران گذار

مجتبی حیدری

کارشناس مدیریت فرهنگی

در ساختار های دموکراتیک مدرن جریان انتقال قدرت بین دولت­های منتخب خارج از کارکردهای نمادین آن فرصتی است برای ارزیابی گذشته، برنامه ریزی جهت اصلاح خطاها و بهبود روندها.

جمهوری اسلامی ایران نیز به عنوان ساختاری مبتنی بر مردم­سالاری از این قاعده مستثنی نبوده و هر چهار سال با تغییر دولت ها این دوره های گذار را تجربه می­کند.

دوره گذار در ایران مقطع زمانی است که دولت قبل پس از فارغ شدن از برگذاری انتخابات ساختار اداری را برای واگذاری مسئولان جدید آماده میکند و تا زمانی که ساختار مدیریتی جدید مستقر شود ادامه می یابد که یک دوره زمانی چند ماهه را شامل می شود که طی آن اعضای هیات دولت جدید از مجلس رای اعتماد می گیرند به عزل و نصب ها در محل خدمت خود می­پردازند.

امروز هم در چنین دوران گذاری قرار گرفته­ایم. روزهای انتخاب را پشت سرگذاشته و دولت آقای روحانی روزهای پایانی خود را پشت سر می­گذارد و تیم آقای رئیسی در حال آماده­سازی جهت تحویل گرفتن مسئولیت ها هستند. در این مجال با نگاهی به دوران فعالیت دولت آقای روحانی ضمن ارزیابی ضعف­ها و قوت­های این دولت باید با بهره­گیری از این تجارب، برنامه­های مناسب جهت پاسخ به نیازها و اولویت های اصلی مردم آماده شود و این هر دو در صورتی ممکن خواهد شد که رئیس دولت سیزدهم بتواند ترکیب مناسبی از مدیران را برای همراهی خود به مجلس معرفی کند.

اما با توجه به شرایط سخت کشور چه کسانی برای سکاندار مدیریت اجرایی کشور مناسبند؟ من معتقدم دوران تصدی­گری سیاسی سپری شده است و عمق چالش های پیش روی کشور ایجاب می­کند آقای رئیسی با بهره­گیری از مدیرانی که توان آکادمیک و تجربه مدیریت اجرایی را توامان دارند، به دور از برخی صف بندی­های سیاسی، تیمی عالم و عامل را به کار گیرد.

در دهه­های گذشته اقدامات دقیق و قابل دفاع فراوانی در ساختار اجرایی انجام شده اما نتایج این تصمیم­ها نتوانسته است کشور را به نقطه مطلوب برساند  که دلیل آن را می­توان در رویکرد جزیره­ای نظام تصمیم­سازی جست وجو کرد. جای خالی تفکر سیستمی در ساختار وزارتخانه­ها و سازمان­ها مشهود است. در وضع فعلی ضروری است تمام ظرفیت گفتمان درون حاکمیت با هدف برخورد با بحران­ها به کار گرفته شود و این بدون نگاه سیستمی ممکن نخواهد بود.

اقدام شایسته قدردانی آقای رئیسی در دعوت از نامزدهای ریاست جمهوری برای تقویت اتاق فکر مدیریت اجرایی گامی جدی در همین مسیر است.

همچنین دعوت از صاحبنظران در معرفی سامانه­ای مدیران کمتر شناخته شده می­تواند کمک شایانی به بانک اطلاعات مدیران کشور تلقی شود.

کلام آخر آنکه، استفاده از فن­سالاران متبحر با تاکید بر استفاده و اصلاح تجارت گذشته در سال مانع زدایی یک ضرورت است تا امکان دستیابی به رشد اقتصادی به دست جوانان کشور فراهم شود. یکی از راه های برون‌رفت پیروزمندانه از جنگ با زورگویان دنیا ایجاد تفکر و استفاده از دانش بر پایه فهم از اوضاع و ایجاد توان بین فرهنگ میدان و فرهنگ دیپلماسی است.