بن بست تقاضای داخلی؛ خیز صادراتی صنعت شیرینی

مریم غدیرپور

نمایشگاه بین‌المللی شیرینی و شکلات در شرایطی درهای خود را به روی فعالان اقتصادی و عموم مردم گشود که فضای عمومی اقتصاد کشور با تنگناها و فشارهای متعددی در حوزه‌های نقدینگی، تأمین مواد اولیه و نوسانات ارزی دست‌وپنجه نرم می‌کند، اما حضور پرشمار و مشارکت مثال‌زدنی برندهای نام‌آشنا در این آوردگاه نشان داد که چرخ تولید با وجود تمام ناملایمات همچنان با قدرت به گردش خود ادامه می‌دهد.

خبرنگار «عصر اقتصاد» در جریان این رویداد روایتی از ایستادگی صنعتی را به تصویر کشید که فعالان آن با سال‌ها سرمایه‌گذاری برای خلق برند و حفظ اشتغال، ثابت کردند که تسلیم موانع نمی‌شوند و همین انگیزه و پایداری می‌تواند به عنوان چراغ راهی پیش روی تولیدکنندگان سایر اصناف و صنایع قرار گیرد تا در سخت‌ترین برهه‌ها نیز مسیر توسعه را متوقف نسازند.

از سوی دیگر، بازدید چندساعته معصومه آقاپور، مشاور اقتصادی رئیس‌جمهور و شنیدن بی‌واسطه دغدغه‌های صنعتگران نشان داد که برقراری پیوند میان سیاست‌گذار و بخش خصوصی، افقی امیدبخش را برای گره‌گشایی از چالش‌های تولید رقم می‌زند و عزم راسخ کارآفرینان را برای ادامه این مسیر دشوار دوچندان می‌سازد.

تولید زیر فشار متوقف نشد

نمایشگاه بین‌المللی شیرینی و شکلات امسال در حالی برگزار شد و با مشارکت چشمگیر فعالان صنعت همراه بود که فشار معیشتی، خرید شیرینی، شکلات و برخی نوشیدنی‌ها را برای بسیاری از خانواده‌ها دشوار کرده و این محصولات را از سبد خرید بخشی از مردم کنار زده است، اما در سوی دیگر این بازار، تولیدکنندگانی ایستاده‌اند که با وجود کمبود نقدینگی، دشواری واردات ماشین‌آلات، تامین قطعات و تعمیر دستگاه‌ها، همچنان برای حفظ تولید و عرضه محصول باکیفیت تلاش می‌کنند.

از نگاه «عصر اقتصاد»، اهمیت این رویداد تنها در چیدمان غرفه‌ها و حضور برندهای شناخته‌شده خلاصه نمی‌شود، بلکه در اراده بنگاه‌هایی معنا پیدا می‌کند که میان افزایش هزینه‌ها و کاهش قدرت خرید مشتریان، مسیر ماندن در بازار را با ارتقای کیفیت، تنوع محصولات و جست‌وجوی فرصت‌های صادراتی دنبال می‌کنند و می‌کوشند هم پاسخگوی مصرف‌کننده داخلی باشند و هم برای مشتری خارجی پیشنهادی رقابتی ارائه دهند.

شیرینی و شکلات از دیرباز سهمی پررنگ در سفره‌های ایرانی داشته است، اما گرانی‌های اخیر سبب شده، این محصولات به تدریج بخشی از بازار داخلی خود را از دست بدهند و تقاضای عمومی با کاهش روبرو شود

این تجربه می‌تواند سرمشقی برای تولیدکنندگان سایر صنایع باشد تا نمایشگاه را صرفا محلی برای نمایش کالا نبینند، بلکه از آن برای شناخت نیاز خریداران، معرفی محصولات تازه و توسعه بازار بهره بگیرند، هرچند استمرار این تلاش به سیاست‌هایی نیاز دارد که موانع تولید را کاهش دهد و امکان خرید محصول ایرانی را برای خانواده‌ها بیش از گذشته فراهم کند.

بخش خصوصی باید برای افزایش صادرات تلاش کند

دکتر علیرضا بنی هاشم، رئیس انجمن متخصصان و مدیران ایران، در گفتگو با خبرنگار عصر اقتصاد، با نگاهی به کارآفرینی و نقش بخش خصوصی در شرایط بحرانی کشور بیان کرد: نمایشگاه بین‌المللی شیرینی و شکلات با چالش‌های متعددی همراه بوده و این دشواری‌ها کم نبوده است، اما تولیدکنندگان با وجود موانع، همچنان برای ادامه فعالیت و عرضه محصولات خود تلاش می‌کنند.

وی با اشاره به ضرورت استمرار فعالیت بنگاه‌ها در وضعیت کنونی توضیح داد: بخش خصوصی باید تمام توان خود را برای حفظ تولید و افزایش صادرات به کار بگیرد، زیرا کشور در شرایط بحرانی به ارزآوری نیاز دارد و تولیدکنندگان می‌توانند با توسعه فروش خارجی، در پاسخگویی به این نیاز نقش داشته باشند.

بنی هاشم با تاکید بر نقش دولت در هموار کردن مسیر فعالیت اقتصادی بیان کرد: افزایش صادرات به تلاش تولیدکنندگان و تسهیل‌گری دولت نیاز دارد و همراهی این دو بخش می‌تواند زمینه ارزآوری بیشتر برای کشور را فراهم کند، بنابراین نباید مسئولیت عبور از دشواری‌های موجود صرفا بر دوش بنگاه‌های تولیدی قرار بگیرد.

از منظر کارآفرینی، اهمیت چنین نمایشگاه‌هایی در فراهم شدن فرصت معرفی توان تولید، شناخت بازار و ارتباط با خریداران معنا پیدا می‌کند و حضور فعال بخش خصوصی می‌تواند مقدمه‌ای برای پیگیری فرصت‌های فروش باشد.

بنابراین افزایش صادرات مسیری برای پیوند منافع بنگاه‌ها با نیاز ارزی کشور به شمار می‌رود و تحقق آن مستلزم تلاشی همزمان است؛ تولیدکنندگان باید برای توسعه بازار بکوشند و دولت نیز باید با تسهیل‌گری، امکان به نتیجه رسیدن این تلاش را فراهم کند.

جهش صادراتی صنعت شیرینی در بازارهای همسایه

رئیس انجمن متخصصان و مدیران ایران، در بررسی جایگاه صنعت نمایشگاهی و وضعیت بازار شیرینی و شکلات، به پیامدهای فشارهای تورمی بر سبد مصرف خانواده‌ها اشاره کرد و همچنین بیان داشت: شیرینی و شکلات از دیرباز سهمی پررنگ در سفره‌های ایرانی داشته است، اما گرانی‌های اخیر سبب شده، این محصولات به تدریج بخشی از بازار داخلی خود را از دست بدهند و تقاضای عمومی با کاهش روبرو شود، بنابراین بنگاه‌های اقتصادی باید تغییر جهت داده و تمرکز اصلی فعالیت‌های خود را بر توسعه صادرات معطوف سازند.

وی بازارهای منطقه‌ای را فرصتی بی‌بدیل برای عبور از تنگناهای فروش دانست و تصریح کرد: کشورهای همجوار نظیر پاکستان و عراق همواره مقاصدی سودآور برای محصولات ایرانی به شمار می‌رفته‌اند و ظرفیت بالایی برای جذب کالاهای متنوع دارند.

اعراب عراق ذائقه‌ای شیرینی‌پسند دارند

این کارشناس ارشد حوزه کارآفرینی و صنعت نمایشگاهی با تاکید بر شناخت دقیق نیازهای مصرف‌کنندگان خارجی یادآور شد: ذائقه مردم عراق پیوندی دیرینه با طعم‌های بسیار شیرین دارد و همین ویژگی رفتاری، مسیر نفوذ برندهای ایرانی را هموارتر می‌سازد، از این رو تولیدکنندگان باید از بستر نمایشگاه‌ها برای معرفی توانمندی‌های خود استفاده کنند.

وی هم‌افزایی دولت و فعالان بخش خصوصی را ضامن تحقق این هدف دانست و خواستار پشتیبانی اجرایی در مرزها و گمرکات شد.

دولت باید صدور ماشین‌آلات و محصولات را تسهیل کند

بنی هاشم در ترسیم مسیر ارزآوری برای اقتصاد کشور اظهار داشت: حمایت حاکمیت نباید صرفا به صدور محصولات نهایی محدود بماند، بلکه تسهیل صدور ماشین‌آلات شیرینی‌سازی و خدمات فنی به مقصد عراق نیز می‌تواند درآمدهای پایدار ارزی ایجاد نماید، لذا وظیفه دستگاه‌های سیاست‌گذار این است: فرآیندهای بازرگانی را ساده کنند تا فعالان صنعتی بتوانند با فتح بازارهای همسایه، ارزش‌آفرینی اقتصادی را استمرار بخشند.