فرار بزرگ از تالار شیشه ای
مریم غدیرپور
سرایت تلاطم‌های فرساینده به ارکان مختلف بازارهای مالی بار دیگر نشان داد که چگونه متغیرهای غیراقتصادی می‌توانند تعادل شکننده معاملات را بر هم زنند؛ چنان‌که تالار شیشه‌ای پس از بستن پرونده هفته گذشته با نمادهای سبزپوش، در گشایش مبادلات هفتگی به قعر سرخ‌پوشی سقوط کرد.
این ریزش سهمگین بیش از آنکه ریشه در متغیرهای بنیادین بنگاه‌ها داشته باشد، زاییده مستقیم تشدید ناامنی‌های ژئوپلیتیک و هجمه سنگین عملیات روانی رسانه‌هایی است که احتمال گسترش آتش منازعه را در اذهان عمومی تقویت می‌کنند.
از آنجا که ذات سرمایه همواره بر مدار گریز از خطر می‌چرخد و به کوچک‌ترین نسیم نااطمینانی واکنش نشان می‌دهد، معامله‌گران خرد و کلان در روز گذشته عطای سودآوری را به لقای حفظ اصل دارایی بخشیدند و خروج شتابان منابع نقدی را کلید زدند.
امروز عملاً صحنه فرار سراسیمه نقدینگی از سنگر سهام بود؛ فراری که در پی سایه‌اندازی شبهات جنگی رخ داد تا نشان دهد تا زمانی که آرامش روانی و ثبات سیاسی به اتمسفر کلان بازنگردد، هیچ سطحی از ارزندگی سهام یارای مقاومت در برابر هراس سرمایه‌گذاران را نخواهد داشت.
به گزارش عصر اقتصاد، بورس تهران در نخستین روز معاملاتی هفته با فشار سنگین فروش مواجه شد و شاخص کل با افت بیش از ۱۶۰ هزار واحدی، بخش قابل‌توجهی از ارتفاع خود را از دست داد؛ با این حال، شاخص کل همچنان در کانال ۸ میلیون واحد باقی ماند.
شاخص کل بورس تهران در معاملات روز گذشته با افت ۱۶۰ هزار و ۵۶۱ واحدی به سطح ۸ میلیون و ۲۶۵ هزار واحد رسید تا بازار سهام هفته را با یکی از افت‌های قابل‌توجه خود آغاز کند. این ریزش در شرایطی رقم خورد که با وجود فشار نزولی سنگین، شاخص کل همچنان موفق به حفظ کانال ۸ میلیون واحدی شد.
هم‌زمان با افت شاخص کل، شاخص کل هم‌وزن نیز با کاهش ۳۳ هزار و ۶۸۸ واحدی به محدوده ۲ میلیون و ۱۹۲ هزار واحد رسید.
افت هم‌زمان این دو شاخص نشان می‌دهد که فشار فروش تنها به چند نماد بزرگ بازار محدود نبوده و بخش گسترده‌تری از سهام شرکت‌ها را تحت تأثیر قرار داده است.
در معاملات امروز بورس تهران، ۸۶۹ هزار و ۹۳۳ فقره معامله به ثبت رسید و ارزش معاملات نیز به حدود ۳۲ همت رسید.
حجم قابل‌توجه معاملات در کنار افت سنگین شاخص‌ها، از تحرک بالای معاملات در روزی نزولی حکایت دارد؛ هرچند برای ارزیابی دقیق‌تر شدت عرضه‌ها و رفتار سرمایه‌گذاران، بررسی تراز ورود و خروج پول حقیقی و میزان عرضه و تقاضا نیز ضروری است.
از جمله نمادهای اثرگذار بر معاملات امروز بورس تهران می‌توان به فملی، فارس، فولاد، تابان، شستا، تاپیکو و وغدیر اشاره کرد.
افت فرابورس هم‌زمان با ریزش بورس تهران
در سوی دیگر بازار سرمایه، فرابورس ایران نیز معاملات روز گذشته را با روندی نزولی پشت سر گذاشت. شاخص کل فرابورس با افت هزار و ۱۱۱ واحدی به سطح ۶۴ هزار و ۹۰۲ واحد عقب‌نشینی کرد.
تعداد معاملات فرابورس در روز گذشته به حدود ۵۸۵ هزار فقره رسید و نمادهای مارون، فزر، آریا، کگهر، سامان، نیشکر و ومپنا از جمله نمادهای اثرگذار بر شاخص این بازار بودند.
فشار فروش؛ آزمون دوباره برای حفظ کانال ۸ میلیونی
افت بیش از ۱۶۰ هزار واحدی شاخص کل در آغاز هفته، در کنار کاهش قابل‌توجه شاخص هم‌وزن و نزول فرابورس، تصویری از غلبه فضای منفی بر معاملات بازار سهام ارائه می‌دهد.
هم‌جهتی شاخص کل و هم‌وزن می‌تواند نشانه‌ای از گستردگی فشار فروش در بازار باشد؛ هرچند بدون اطلاعات مربوط به تعداد نمادهای مثبت و منفی و جریان ورود و خروج پول، نمی‌توان درباره ابعاد دقیق این فشار قضاوت قطعی کرد.
در چنین شرایطی، حفظ کانال ۸ میلیون واحدی برای شاخص کل از نظر روانی اهمیت دارد، اما به‌تنهایی به معنای بازگشت تقاضا یا پایان روند نزولی نیست.
تداوم یا تشدید فشار فروش در معاملات روزهای آینده، رفتار سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی و توان بازار برای جذب عرضه‌ها، از جمله عواملی هستند که می‌توانند مسیر کوتاه‌مدت بورس تهران را مشخص کنند.
