رشد ۱۰ هزار واحدی بورس با حذف حجم مبنا

در نخستین روز از اجرای قانون جدید حذف حجم مبنا در معاملات بازار سهام، برخلاف پیش‌بینی‌های برخی کارشناسان مبنی بر افت احتمالی شاخص، بورس تهران شاهد رشد قابل توجه بیش از ۱۰ هزار واحدی بود و توانست بار دیگر سطح مقاومتی مهمی را پشت سر بگذارد.

روز گذشته (دوشنبه، اول دی ماه ۱۴۰۴)، شاخص کل بورس تهران در پایان معاملات با ۱۰ هزار و ۸۹۲ واحد صعود، در تراز سه میلیون و ۹۰۹ هزار واحد آرام گرفت. این رشد قابل ملاحظه در حالی رقم خورد که از این روز، سازوکار حجم مبنا عملاً از معاملات بازار سرمایه حذف شد تا فصلی نوین در کشف قیمت سهام آغاز شود.

پایان یک ابزار کنترلی

حجم مبنا ابزاری بود که در سال‌های گذشته با هدف کنترل بازار، کاهش نوسانات شدید و جلوگیری از دستکاری احتمالی در قیمت‌ها به کار گرفته شده بود. اما سازمان بورس با توجه به ارتقای زیرساخت‌ها و عملکرد مناسب الگوریتم‌های نظارت الکترونیک، تصمیم گرفت این ابزار را در مقیاس یک سهم در هر روز معاملاتی برای هر نماد بورسی اعمال کند که در عمل به معنای خروج کامل این سازوکار سنتی از فرآیند قیمت‌گذاری بود.

در بررسی حجم و ارزش معاملات، ارزش کل بورس تهران همچنان در کانال ۱۱.۶ هزار هزار میلیارد تومان (همت) باقی ماند

حذف این ابزار، پویایی و نوسان‌پذیری بازار را به طور بالقوه افزایش می‌دهد و اجازه می‌دهد تا قیمت سهام بر اساس عرضه و تقاضای واقعی‌تر کشف شود؛ امری که دیروز با استقبال بازار و رشد شاخص همراه شد.

وضعیت شاخص‌ها و ارزش معاملات

در کنار صعود شاخص اصلی، شاخص هم‌وزن نیز روز پررونقی را سپری کرد و با هشت هزار و ۸۲۹ واحد افزایش، به تراز یک میلیون و ۸۹ هزار واحد رسید که نشان‌دهنده رشد فراگیر در سهام شرکت‌های کوچک و متوسط علاوه بر نمادهای بزرگ و شاخص‌ساز بود.

در بررسی حجم و ارزش معاملات، ارزش کل بورس تهران همچنان در کانال ۱۱.۶ هزار هزار میلیارد تومان (همت) باقی ماند. ارزش معاملات روز گذشته به ۲۸.۵ همت بالغ شد و سهم معاملات خرد نیز با عبور از ۲۳ همت، رکورد قابل توجهی را به ثبت رساند.

با این حال، حدود ۱۹.۴ همت از این حجم معاملات به صندوق‌های سرمایه‌گذاری سهامی اختصاص داشت که نشان‌دهنده فعالیت بالای نهادهای مالی در روز گذشته بود.

خروج پول حقیقی؛ معمای بازار

نکته‌ای که توجه تحلیلگران را به خود جلب کرد، ادامه روند خروج سرمایه حقیقی بود. میزان خالص خروج پول حقیقی از کل بازار سرمایه به ۱۱۳۸.۳ میلیارد تومان رسید. این در حالی است که از صندوق‌های درآمد ثابت نیز ۵۴۴.۳ میلیارد تومان پول حقیقی خارج شد.

این خروج در شرایط رشد شاخص، نشان می‌دهد که محرک اصلی رشد دیروز، معاملات بلوکی یا خریدهای پرقدرت حقوقی‌ها بوده و سهامداران خرد (حقیقی) از فرصت رشد قیمتی استفاده کرده و اقدام به شناسایی سود و خروج سرمایه کرده‌اند.

جریان پول در صنایع مختلف

از نظر ورود و خروج پول حقیقی، جریانات متفاوتی در گروه‌های مختلف صنعتی مشاهده شد. بیشترین میزان جذب پول حقیقی به گروه کانه‌های فلزی با ۳۱۳.۷ میلیارد تومان و پس از آن به گروه سیمانی‌ها با ۱۸۳.۸ میلیارد تومان اختصاص یافت. این استقبال نشان‌دهنده خوش‌بینی به رشد قیمت جهانی کامودیتی‌ها یا بهبود تقاضای داخلی برای پروژه‌های عمرانی است.

در مقابل، بیشترین میزان خروج پول حقیقی از گروه فرآورده‌های نفتی با ۱۶۱.۱ میلیارد تومان و سپس از گروه فلزات اساسی با ۸۶.۷ میلیارد تومان به وقوع پیوست. این خروج می‌تواند ناشی از نگرانی سرمایه‌گذاران از ابهامات قیمت‌گذاری یا احتمال تغییر در سیاست‌های خوراک و انرژی باشد.

در نهایت، شاخص فرابورس ایران نیز با ۲۲۷ واحد رشد مثبت، به تراز ۳۲ هزار و ۸۲۹ واحد رسید و روز مثبتی را برای بازار دوم رقم زد. این عملکرد نشان می‌دهد که بازار در نخستین روز حذف حجم مبنا، آمادگی خود را برای یک دوره کشف قیمت آزادتر به نمایش گذاشت.

پیش‌بینی هفته جاری

با توجه به حذف حجم مبنا، انتظار می‌رود هفته جاری بازار سهام با نوسانات سریع‌تر و دامنه تغییرات بیشتر همراه شود. این تحول می‌تواند باعث افزایش نقدشوندگی و شفافیت در معاملات شود اما در عین حال، احتمال هیجانی شدن رفتار معامله‌گران را نیز بالا می‌برد.

این استقبال نشان‌دهنده خوش‌بینی به رشد قیمت جهانی کامودیتی‌ها یا بهبود تقاضای داخلی برای پروژه‌های عمرانی است

پیش‌بینی می‌شود نمادهای مرتبط با فلزات و سیمان همچنان در کانون توجه سرمایه‌گذاران باقی بمانند، به‌ویژه اگر حمایت نرخ‌های جهانی ادامه یابد. از طرف دیگر، خروج پول حقیقی از برخی صنایع کلیدی احتمال فشار عرضه در گروه‌های نفتی و پتروشیمی را افزایش می‌دهد.

اگر ارزش معاملات خرد بالای ۲۰ همت حفظ شود، شاخص کل می‌تواند برای عبور از سطح ۳,۹۵۰ میلیون واحد تلاش کند، هرچند مقاومت‌های روانی پیش رو ممکن است سرعت رشد را کاهش دهد.